به گزارش مفدامشهد، هانیه طاهری، روانشناس اداره مشاوره و سلامت دانشگاه، در خصوص سهل گیری در مصرف زولپیدم که برای درمان اختلالات خواب و جلوگیری از بیدار شدن در نیمه شب تجویز می‌شود، نکاتی مهم را اشاره کرده که با هم میخوانیم:
دو نوع از این قرص وجود دارد:
انتشار سریع که معمولا به افرادی که نمی‌توانند بخوابند تجویز می‌شود، و سریع بعد از مصرف خواص دارو در بدن آزاد می‌شود.
انتشار طولانی که برای افراد از خواب بیدار می‌شوند و مشکل خواب عمیق دارند تجویز می شود، مکانیسم عمل قرص انتشار طولانی به شکلی است که خواص دارو در فاصله‌های مشخص در بدن فرد آزاد می‌شود.
زولپیدو چقدر در بدن ماندگار است؟
این قرص خیلی سریع اثر می‌گذارد، نیمه عمر این دارو به طور میانگین یک ساعت و نیم است ولی تأثیر دارو تا ۸ ساعت نیز ممکن است ادامه داشته باشد. در بسیاری از افراد اثر این دارو پس از ۱۴ ساعت از بدن فرد خارج می‌شود ولی می‌تواند برای مدت طولانی می‌تواند در بدن فرد قابل‌تشخیص باشد.
این دارو تاثیر آنی دارد، فرد می‌تواند بعد از ۱۵ تا ۳۰ دقیقه بعد از مصرف تاثیر دارو را احساس کند.
مصرف کننده می‌تواند در معرض خطر بروز واکنش آلرژیک این دارو قرار بگیرد حتی اگر در گذشته بدون هیچ مشکلی این دارو را مصرف کرده باشد.
مکانیسم اثر زولپیدم
زولپیدم از نظر عملکرد شبیه بنزودیازپین ها می باشد و بر روی گیرنده های GABA تاثیر می گذارد. این گیرنده ها در مغز بطور گسترده ای پراکنده هستند. اتصال به جایگاه گیرنده های گابا باعث افزایش اثرات انتقال عصب این واسطه شیمیایی می شود. این اتصال باعث باز شدن کانال کلراید بر روی رسپتور می شود و باعث افزایش پلاریزاسیون نورون می گردد.
به نظر می رسد بنزودیازپین ها اثر مهار کننده گابا را تقویت می کنند و از این راه میزان تحریک نورون ها را در بسیاری از مناطق مغز کاهش می دهند
فارماکوکینتیک زولپیدم
زولپیدم بسرعت بعد از تجویز خوراکی از طریق دستگاه گوارش جذب شده و در عرض ۳ ساعت به حداکثر سطح پلاسمائی خود می رسد. این دارو متحمل متابولیسم عبور اولیه کبدی می شود و فراهمی زیستی مطلق آن حدود ۷۰% است. نیمه عمر حذفی آن حدود ۵/۲ ساعت بوده و تقریباً ۹۲% باند پروتئینی دارد. این دارو بطور اولیه توسط ایزوآنزیم سیتوکروم P۴۵۰ نوع CYP۳A۴ متابولیز می شود. متابولیتهای غیر فعال این دارو از طریق ادرار و مدفوع، دفع می شوند. این دارو در شیر مادر وارد می شود.
عوارض مصرف زولپیدم
عوارض زولپیدم، هم جسمانی و هم روانی می باشد که در ادامه به بررسی و معرفی این عوارض میپردازیم.
عوارض آلرژیک شامل:
o کوتاه شدن تنفس‌ها
o انسداد مجاری تنفسی
o حالت تهوع
o استفراغ شدید
دیگر عوارض جانبی فوری بعد از مصرف داروی زولپیدم عبارت‌اند از:
o گیجی
o هذیان
o پرخاشگری
o شلخته واری
o خواب بیش‌ازحد
o از دست دادن تعادل
o حالت تهوع و استفراغ
o از دست دادن هوشیاری
آیا زولپیدم اعتیادآور است؟
مصرف نادرست و خودسرانه این دارو می‌تواند موجب سوءمصرف و اعتیاد شود، حتی اگر یک عدد قرص بیشتر از میزان تجویزی استفاده کنید، گاهی افراد بعد از مدتی بدنشان به دوز تجویزی دکتر مقاومت نشان می‌دهد و برای اینکه بخوابند خودسرانه دوز مصرف را بالا می‌برند، در این شرایط فرد برای خواب به این دارو وابسته می‌شود و حتی بدون اطلاع پزشک میزان مصرف قرص را افزایش می‌دهد. این قرص را باید قبل از خواب مصرف کرد و خیلی زود به رخت خواب رفت، اما برخی افراد این دارو را حتی چند ساعت قبل از بخواب رفتن مصرف می‌کنند که مسئله باعث می‌شود شخص احساس سرخوشی کند و همچنین باعث از بین رفتن رفتار ناامنی و کم رویی در مصرف کننده می‌شود.
نشانه های اعتیاد به زولپیدم
· تمایل شدید به مصرف دارو
· نخوابیدن بعد از مصرف قرص برای لذت بردن از اثرات دارو
· افسردگی و تحریک پذیری بعد مدتی از مصرف
· تغییر روش مصرف
· بیاد نیاوردن مکالماتی که قبلا داشته
· مصرف با دوز بالاتر از دستور پزشک
· مصرف کننده در ساعتی غیر از ساعت خواب خود از زولپیدم استفاده می‌کند
· گرفتن دارو از دیگران
· مصرف کننده برای بدست آوردن داروی بیشتر به چند پزشک مختلف مراجعه می‌کند
· دروغ گفتن در مورد علائم بیماری برای به دست آوردن داروی بیشتر
· ترکیب با دیگر داروها
· اجتناب از موقعیت‌هایی که فرد نمی‌تواند دارو را مصرف کند
· عدم توانایی برای انجام مسئولیت‌ها به دلیل مصرف زولپیدم
· تنهایی و انزوا از دوستان و خانواده
توجه داشته باشید افرادی که در گذشته سابقه هر نوع اعتیادی داشته باشند بیشتر در معرض خطر اعتیاد به این دارو هستند.
وجود علائم و نشانه‌های سوءمصرف زولپیدم (امبین) بیانگر آن است که فرد برای ترک اعتیاد زولپیدم به کمک تخصصی نیاز دارد.وجود علائم و نشانه‌های سوءمصرف زولپیدم (امبین) بیانگر آن است که فرد برای ترک اعتیاد زولپیدم به کمک تخصصی نیاز دارد.گاهی اوقات با اقدام سریع می‌توانید جان و زندگی خود و یا فردی که دچار وابستگی به زولپیدم شده است را نجات بدهید و از اوردوز خطرناک زولپیدم جلوگیری کنید.ترک این دارو به یکباره و خودسرانه خطرناک است و باید ترک آن زیر نظر دکتر متخصص این کار انجام پذیرد.
در پایان زولپیدم داروییست که چندین سال است مصرف آن به عنوان آرامبخش و خواب آور در میان جوانان، ورزشکاران، دانشجویان و دانش آموزان رواج پیدا کرده است این در حالی است که این دارو به هیچ عنوان داروی کم عارضه ای نیست. متاسفانه باور عمومی بین جوانان این است که مصرف این دارو کاملاً بی خطر و بدون عوارض است و منجر به اعتیاد نمی شود در صورتیکه ماجرا کاملاً متفاوت است و موارد متعددی از اعتیاد به این دارو گزارش شده است. در حقیقت اعتیاد به این دارو را می توان به عنوان یک اعتیاد مدرن قلمداد کرد و در موارد متعدد افرادی دیده شده که بدون مصرف زولپیدم، حتی قادر به ادامه زندگی روزمره نیستند.
نه تنها زولپیدم آن داروی به ظاهر کم عارضه سابق نیست، بلکه سوء مصرف و مصرف خودسرانه آن عوارض متعددی مثل اختلال حافظه، رفتارهای عجیب و لجام گسیخته، اختلال خواب، اختلال شناختی، اعتیاد و بعضا مواردی از مرگ مشکوک را به دنبال داشته است.
این دارو که ابتدا به منظور بی خوابی مصرف می شود اما به تدریج تبدیل به وسیله ای برای رهایی از افکار منفی می شوداین دارو که ابتدا به منظور بی خوابی مصرف می شود اما به تدریج تبدیل به وسیله ای برای رهایی از افکار منفی می شود. زولپیدم سبب ایجاد مقاومت دارویی در بدن می شود و فرد باید برای تجربه همانند قبلی میزان مصرف دارو را افزایش دهد یعنی مدام دوز دارو بالاتر رود تا اثرات لذت بخش قبلی ظاهر شود.
یافته ها حکایت از آن دارد با توجه به توانایی زولپیدم در برداشتن مهارهای ذهنی، شباهت عملکردی به الکل دارد و هنگامی که در دوزهای بالا استفاده شود می‌تواند سبب عوارض فراوانی شود و در این لحظه فرد در لبه پرتگاه قرار دارد و می تواند هر کاری انجام دهد! حتی روز بعد به خاطر نمی آورد که چکار کرده است ..! و اگر این لجام گسیختگی همراه با افسردگی شود سرنوشت فرد لبه پرتگاه پس از مصرف این دارو مشخص نیست ...