به گزارش مفدا، «خبرنامه دانشجویان ایران» با برگزاری میزگردی با حضور دانشجویان دانشگاه‌های علوم پزشکی به بررسی نتایج و آینده طرح تحول سلامت پرداخت. در این گفت‌وگو علی اسماعیلی، عضو انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، امیر حسین بابایی، دبیر انجمن اسلامی دانشگاه علوم پزشکی بابل، محمد پارسی، دبیر انجمن اسلامی دانشگاه علوم پزشکی تبریز و سعید دانشور عضور شورای مرکزی انجمن اسلامی دانشگاه علوم پزشکی شیراز به بررسی نقاط قوت و ضعف طرح توسعه پرداختند.

نظام‌های سلامت در جهان بر پیشگیری تاکید می‌کنند نه بر درمان

در ابتدا علی اسماعیلی گفت: طرح تحول نظام سلامت، یکی از طرح‌هایی است که در دولت یازدهم برای بهبود نظام سلامت کشور با سه رویکرد کلی حفاظت مالی از مردم، ایجاد عدالت در دسترسی به خدمات سلامت، ارتقا کیفی خدمات تصویب کرد.

اسماعیلی گفت: این طرح با هدف‌هایی از قبیل افزایش پاسخگویی نظام سلامت، کاهش پرداخت‌های مستقیم از جیب مردم، کاهش تعداد خانواده‌هایی که با هزینه‌های کمر شکن مواجه هستند، بهبود وضعیت بیماران اورژانسی و تقویت سیستم اورژانسی کشور شکل گرفت.

او گفت: مسئله عمده این طرح مشکلات مالی ان از جمله اتکای آن به بودجه‌های  نفتی بود که با بی ثباتی قیمت نفت در بازار جهانی این طرح نیز با چالش روبرو شد. طبق قانون بودجه‌ای کشور در سال ۹۲ اعتبارات نظام سلامت بالغ بر ۱۹ هزار میلیارد تومان بود امام بعد از دو سال با اجرای طرح تحول نظام سلامت هزینه‌های نظام سلامت کشور بیش از ۵۰ هزار میلیارد تومان رسید و در واقع هزینه‌های پیش بینی نشده زیادی را به وجود آورد.

او ادامه داد: در واقع مشکل اصلی طرح تحول سلامت آن بود که مبنای آن بر درمان بود نه بر پیشگیری، این در حالی است که نظام‌های سلامت در جهان بر پیشگیری تاکید می‌کنند نه بر درمان که این رویکرد مشکلات عدیده ای را به بار می آورد.

اسماعیلی ادامه داد: هزینه‌های طرح تحول سلامت به جایی رسیده است که اکثر بیمه‌ها با مشکلات مالی روبرو شده‌اند، طبق آمار سال۹۶ هزینه‌های بیمه سلامت به ۱۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده است که نسبت به سال‌های گذشته بیش از دوبرابر شده اما باز هم جوابگوی هزینه‌های سنگین طرح نیست.

او گفت: مشکلات مالی این طرح به جایی رسیده است که طبق آمار سال گذشته، دولت ۴۰ هزار میلیارد تومان به شرکت‌های داروخانه و داروسازی بدهی داشته است. بدهی دولت به بیمارستان‌ها حدود۱۲۰ هزار میلیارد تومان است و کسری بودجه وزارت بهداشت ۳۰ هزار میلیارد تومان است. از معضلات دیگر تقاضای القایی بود که طبق آمار پنج الی شش درصد آمار بستری‌ها در کشور افزایش پیدا کرده است.

روسای دانشگاه‌ها از بودجه بخش آموزشی به دلیل هزینه‌های بالای خدمات درمانی کاستند

محمد پارسی، دبیر انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی تبریز در این میزگرد، گفت: به این طرح نمی‌توان به نگاه صفر و یکی نگاه کرد. این طرح دارای مزایا و معایب متفاوتی است، برای مثال در یک کفه آن افزایش حضور پزشکان در مناطق محروم و افزایش حقوق پزشکان در مناطق محروم، افزایش زیرساخت ها در شهرستان ها و افزایش تدریجی زایمان طبیعی، نظم در بیمارستان‌ها و کاهش هزینه‌های جانبی بیمارستان‌ها از مزایای این طرح بود که با واکنش مثبت مردم روبرو بود.

پارسی گفت: متاسفانه و یا خوشبختانه نظام سلامت کشور با نظام آموزش پزشکی کشور یکی است و این موضوع باعث شده است تا ما یک نظام سلامتی پزشک سالار و پزشک محور داشته باشیم و به جای این که نظام سلامت ما بر محور پیشگیری باشد، درمان محور است.

او ادامه داد: وزارت بهداشت نتوانست از منابع تامینی خود برای طرح تحول سلامت استفاده کند و همین موضوع باعث شکست این طرح شد، اگر چنانچه زمانی برسد که نواقص این طرح از جمله منابع درآمدی آن، تامین هزینه‌ها و نحوه توزیع درآمدها بر طرف شود می‌تواند طرح خوبی باشد ولی متاسفانه در حال حاضر از آنجا که امکانات اولیه و زمینه‌ای آن را نداریم، اصرار بر حفظ این طرح موجب می‌شود تا هزینه‌های کلانی را خرج کنیم.

دبیر شورای مرکزی انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تبریز گفت: به دلیل همان پیوستگی بین نظام آموزش و درمان، هزینه‌های بالای خدمات درمانی باعث شد تا روسای دانشگاه‌ها از بودجه بخش آموزشی کاسته و بودجه را به سمت مصارف درمانی ببرند، این موضوع تأثیرات خود را در نظام آموزشی کشور داشته است و دانشگاه‌ها را در بخش‌های فرهنگی و آموزشی با مشکلاتی روبرو کرده است.

پارسا در مورد مالیات بر پزشکان نیز گفت: اگر مالیات بر پزشکان را افزایش دهیم، تعارضات پرسنلی کاهش پیدا می‌کند و نیز از میزان تمایل افراد برای قبولی در رشته‌های پزشکی کاسته می‌شود، طرح تحول سلامت می‌تواند از طریق مالیات بر ارزش افزوده و منابع درآمدی دیگر و جبران کسری بودجه‌ها ادامه پیدا کند.

حقوق ناعادلانه بین پزشکان و کارمندان

دانشور، عضو شورای مرکزی انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی شیراز با اشاره به معایب طرح تحول سلامت، گفت: طرح تحول سلامت با هدف افزایش دسترسی به کالاها و خدمات درمانی و افزایش عدالت صورت گرفت اما متاسفانه بعد از گذشت چند سال هنوز نتوانسته است به اهداف خود دست پیدا کند.

او گفت: گرچه این طرح تا کنون مزایای داشته است اما معایب آن هنوز بر طرف نشده برای مثال مراجعه بی مورد مردم به بیمارستان‌ها یکی از مشکلات اصلی این طرح است. مراجعه بی مورد مردم به بیمارستان‌ها موجب شده است که بیمارستان‌های دولتی دیگر نتوانند پاسخگوی نیازهای کاذب و حجم بالای مراجعات مردمی باشند و کیفیت درمانی کاهش پیدا کرده است.

دانشور ادامه داد: مشکل دیگر این طرح نیز حقوق ناعادلانه در میان پزشکان و کارمندان و کادر دردرمانی است که میان پرستاران نارضایتی عمومی ایجاد کرده است و خود به یک چالش در این طرح تبدیل شده است

باید طرح تحول را ادامه بدهیم اما با اصلاح

بابایی از علوم پزشکی بابل در این مورد گفت: ریشه یابی این بحران در نظام سلامت قبل از اجرای طرح تحول این آینده را دلسوزان نظام سلامت پیش بینی کرده بودند و کسی گوش نکرد.

امیرحسین بابایی ادامه داد: متاسفانه در حال حاضر شکافی بین پرسنل نظام سلامت ایجاد شده است وحقوق‌های برخی از پزشکان تا ۳۰۰ درصد افزایش پیدا کرده این درحالی است که کار بر دوش پرستاران است اما در حقوق پرستاران افزایش حقوقی نداشته‌ایم عملا با مراجعات بیشتر مردم به بیمارستان‌های دولتی کار پرستاران زیاد شده است اما حقوق کمتری دریافت می‌کنند این همان تضادی هست که در نظام سلامت می‌بینیم. راه حل منطقی این است که خدمات تعرفه گذاری شود خود این کار هزینه درمان را پایین میاورد و هزینه پرداخت بیمه‌ها را پایین می‌آورد و بیمه‌ها از ورشکستگی‌ها خارج می‌شوند به نظر بنده باید به تعرفه گذاری جدی نگاه کنند. باید طرح تحول را ادامه بدهیم اما با اصلاح مواردی که به اصلاح نیازدارد و دولت جلوی کار گارد نگیرد.