به گزارش مفدا، دکتر یسنا به منش، با اشاره به اینکه مسمومیت در اثر عوامل مختلفی رخ می‌دهد، گفت: مهمترین علل مسمومیت‌ها مواد شیمیایی، سموم دفع آفات نباتی، منوکسیدکربن، داروها، مواد مخدر و محرک، مواد غذایی، قارچ ها و گیاهان سمی، گزش جانوران سمی و فلزات سنگین مانند جیوه و سرب است.

مرگ سالانه ۵۵۰۰ نفر دراثر مسمومیت
 
وی به آمار سازمان پزشکی قانونی درمورد میزان مرگ و میر بر اثر مسمومیت‌ها، اظهار کرد: سالانه در حدود ۵ هزار و ۶۰۰ نفر در کشور بر اثر انواع مسمومیت‌ها جان خود را از دست می‌دهند و بیش از ۵۰ درصد از موارد مرگ ناشی از مسمومیت، به دلیل عوارض ناشی از سوء مصرف مواد مخدر و محرک است.

دبیر ستاد مرکزی اطلاع‌رسانی داروها و سموم سازمان غذا و دارو افزود: دومین عامل مسمومیت منجر به مرگ، با شیوعی در حدود ۲۰ درصد، سموم از قبیل سموم دفع آفات نباتی، قرص برنج و جونده کش‌ها، الکل و متانول، سیانور و سرب است. مسمومیت‌های دارویی با درصدی نزدیک به ۱۳ درصد سومین عامل مرگ ناشی از مسمومیت‌ها هستند و در نهایت مسمومیت با منوکسید کربن با شیوعی مشابه مسمومیت دارویی، منجر به مرگ ناشی از مسمومیت در کشور ایران می‌شود.

 عامل مراجعه ۴۶ درصد مسمومان به بیمارستان ها دارویی است

وی اظهار کرد: این در حالیست که شیوع مسمومیت‌های مراجعه شده به بیمارستان‌ها کمی متفاوت است. داروها با شیوع ۴۶ درصد، اولین عامل مسمومیت و مراجعه به بیمارستان هستند.

به‌منش تصریح کرد: بر اساس بررسی‌های صورت گرفته در سال ۹۶، از میان نزدیک به ۱۰۰ هزار نفر مراجعه کننده مسموم به بیمارستان‌ها، ۴۱ هزار نفر مسمومیت دارویی داشته‌اند. در شش ماهه اول سال ۹۷ نیز، ازمیان ۵۵ هزار مراجعه به بیمارستان‌های کشور، ۲۲ هزار مورد دچارمسمومیت دارویی بودخ اند که ۴۰ درصد از کل مسمومیت‌ها را شامل می شود.

تهران در صدر مراجعه مسمومان دارویی به بیمارستان‌ها

به گفته دبیر ستاد مرکزی اطلاع‌رسانی داروها و سموم سازمان غذا و دارو، بیشترین مراجعات مسمومیت دارویی در سال ۹۶ از بیمارستان های مرجع مسمومیت شهر تهران به میزان ۷هزار نفرگزارش شده است و شهرهای شیراز و اصفهان هریک با ۵ هزار و ۵۰۰ مراجعه مسمومیت و شهرهای مشهد، ارومیه، لرستان، گلستان، کردستان و کرمانشاه با تعداد ۳ هزار تا هزار و ۵۰۰ مسمومیت دارویی ثبت شده، بیشترین تعداد مسمومیت دارویی را به خود اختصاص داده اند.

وی ادامه داد: پس از مسمومیت دارویی با شیوع ۴۰ درصد در کشور، مسمومیت با مواد اعتیاد آور(مانند ترامادول، متادون، تریاک، شیشه، حشیش، هروئین و مرفین) به میزان ۲۳درصد، بیشترین تعداد مسمومیت را شامل می‌شود.
به‌منش ادامه داد: همچنین گزیدگی ها با ۱۳ درصد، مواد شیمیایی ۹ درصد، الکل ۴ درصد، سموم کشاورزی ۳ درصد، منوکسید کربن ۲ درصد و قرص برنج و قارچ و مواد غذایی سمی هر کدام ۱ درصد از دیگر مسمومیت های ثبت شده در بیمارستان‌های کشور هستند.

بیشترین مسمومیت دارویی با بنزودیازپین‌ها

وی با اشاره به اینکه از میان داروها، بیشترین مسمومیت با شیوعی در حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد، در مورد داروهای موثر بر سیستم مغز و اعصاب خصوصا بنزودیازپین ها و سپس با اختلاف زیاد، با داروهای ضدافسردگی و ضد جنون است، افزود: داروهای مسکن غیر مخدر نیزعامل ۲۰ درصد از مسمومیت های دارویی هستند.

به گفته دبیر ستاد مرکزی اطلاع‌رسانی داروها و سموم سازمان غذا و دارو، ترامادول و متادون دو دارویی هستند که به دلیل ماهیت مخدری که دارند در دسته مسمومیت با ترکیبات مخدر و محرک طبقه بندی می‌شوند. ترامادول و متادون جمعا، علت ۶۵ تا ۷۰ درصد از مسمومیت های ناشی از ترکیبات مخدر مراجعه شده به بیمارستانها هستند.  

وی با بیان اینکه مسمومیت بالای متادون به رغم عدم عرضه این دارو در داروخانه ها، می تواند به دلیل عرضه قاچاق آن در بازار سیاه باشد، خاطرنشان کرد: متاسفانه بیشترین مراجعه به دلیل مسمومیت ناشی از ترکیبات مخدر، مربوط به شهر تهران است. بطوریکه  ۶ هزار نفر در سال۹۶، در اثر مسمومیت با ترکیبات مخدر به بیمارستان های تهران مراجعه کرده اند.

 به منش ادامه داد: پس از ترامادول و متادون، ۲۰ درصد از مسمومیت های ناشی از ترکیبات مخدر مربوط به تریاک، ۶ درصد شیشه و مابقی مربوط به مصرف حشیش، هروئین و مرفین است.

۵۰ درصد مرگ با سموم به قرص برنج اختصاص دارد

وی با بیان اینکه در ۵ ماهه اول سال ۹۷ میزان مرگ براثر مصرف قرص برنج نسبت به مدت مشابه سال ۹۶، بیش از ۳۰ درصد افزایش یافته است، عنوان کرد: سازمان پزشکی قانونی کشور از میان سمومی مانند الکل، قرص برنج، سموم دفع آفات نباتی، جونده‌کش‌ها، سیانور و سرب، علت مرگ ۵۰ درصد از افرادی که با این مواد مسموم شده اند، قرص برنج اعلام کرده است. بطوریکه در سال گذشته ۶۴۰ نفر جان خود را بر اثر تماس خوراکی یا تنفسی با این سم قرص برنج از دست داده اند.

به‌منش با اشاره به آمار مسمومیت با الکل نیز اظهار کرد: ۱۲۲ نفر در سال ۹۶ به دلیل مسمومیت با الکل جان خود را از دست داده اند که این آمار در سال جاری به دلیل مسمومیت دسته جمعی با الکل در برخی از استان‌های کشور بسیار بیشتر از سال گذشته بوده است.

دبیر ستاد مرکزی اطلاع‌رسانی داروها و سموم سازمان غذا و دارو خاطرنشان کرد: نکته مهم درمورد مسمومیت با الکل آن است که به محض بروز علائمی مانند عدم تعادل، مشکلات گوارشی، دید برفکی دوبینی و تاری دید به مراکز درمانی مراجعه شود. چراکه با گذشت زمان شرایط فرد مسموم به شدت وخیم می شود و ممکن است منجر به مرگ شود.