زهرا زارع، دانشجوی ترم سوم رشته پرستاری دانشگاه علوم پزشکی گلستان روز گذشته در اختتامیه بخش ادبی نهمین جشنواره بین المللی سیمرغ موفق به کسب رتبه سوم رشته ترانه در بخش آزاد شد. به همین بهانه مفدا گفتگویی با این دانشجوی شاعر ترتیب داده است که میخوانید.
مفدا: ترانهای که به خاطر آن در جشنواره مقام آوردی درباره چه موضوعی بود و چه شد که آن را نوشتی؟
این ترانه با موضوع حضرت زهراست و آن را در ایام فاطمیه سروده بودم. به نظر من نوشتن شعر، ترانه و داستان به حس و حال آن لحظه بستگی دارد که بتوانی حست را کشف کنی. در آن زمان من احساس کردم باید شعری درباره این موضوع بگویم البته در گیر و دار جشنواره هم بودیم و فکر کردم کار آیینی برای جشنواره هم میشود.
مفدا: از چه زمانی به نوشتن شعر روی آوردی؟
از بچگی این علاقه در من بود و کم و بیش چیزهایی مینوشتم اما چون سنم کم بود و تجربه و مطالعه کافی نداشتم شاید نتوان اسم شعر روی آن نوشتهها گذاشت. ولی به صورت رسمیتر و جدیتر از حدود ۱۷ سالگی شروع به نوشتن شعر و داستان.کردم. همیشه دست به نوشتن داشتم اما از آن زمان حس کردم اینکه فقط برای خودم بنویسم و خودم بخوانم به جایی نمیرسم باید کارم دیده شود و مورد نقد و بررسی قرار گیرد تا بازخوردی که میگیرم باعث شود کارم بهتر شود. قبلا کارهایم در یک سطح ثابت بود ولی از وقتی در جلسات شعر خوانی، شب شعرها و کارگاههای نقد شرکت کردم کارم بهتر شده و چیزهای زیادی یاد گرفتهام. حتی اگر خودم شعر نخوانم از توضیحاتی که اساتید به بقیه میدهند، میآموزم و از تجربههای دیگران استفاده میکنم. برای بهتر شدن کیفیت نوشتهها باید زیاد مطالعه کنیم و شعر خوب بخوانیم. تا پیشرفت کنیم. هر چقدر نوشته خودمان را بخوانیم یا سطح کارهایی که میخوانیم پایین باشد پایین میمانیم باید بزرگ فکر کنیم تا بتوانیم بزرگ بنویسیم.
مفدا: از چه سبکی برای نوشتن بهره می برید؟
من در همه سبکها مینویسم. در جشنواره سیمرغ هم برای همه رشتههای بخش ادبی اثر فرستادم ولی فقط در ترانه کاندید شدم. نوشتن خودم را با شعر نو شروع کردم. قبلا به خاطر کمتجربگی تصورم این بود که شعر نو نوشتن خیلی آسانتر از شعر کلاسیک یا ترانه است. در حالی که چنین نیست، در شعر کلاسیک و ترانه، وزن و آهنگ به کمک میآید و مردم هنوز آن را شکل رسمیتری از شعر میدانند و من کم کم متوجه شدم نوشتن شعر نو چقدر سخت است. البته کلاس خاصی نرفتم چون در شهرستان چنین امکاناتی وجود ندارد اما در کارگاهها و جلسات شرکت میکنم. در جشنواره هم یکی از اساتید تاکید کردند اینکه کلاس بروی و فقط ورودی داشته باشی فایده ندارد باید چیزهایی را در نوشتن خودت تجربه کنی آنقدر بنویسی تا خودت به بعضی نکات برسی. همین که کار در معرض دید باشد و نقد شود کمک میکند تا از چیزی که بودی بالاتر بروی و این جشنواره فرصت بسیار خوبی است که آثار ما دیده شوند و مورد نقد و بررسی قرار گیرند.
مفدا: در صحبتهایت اشاره کردی که باید زیاد خواند و کار خوب هم خواند. خودت از چه منابعی برای خواندن بهره میبری؟
ما گنجینه غنی از ادبیات در کشورمان داریم چه در شعر کلاسیک چه شعر نو و داستان و رمان. در واقع ایران هست و ادبیاتش. من بیشتر آثار قدیمی را برای مطالعه انتخاب میکنم و از شاعران معاصر آثار استاد فاضل نظری در شعر کلاسیک، عبدالملکی در شعر نو، کاکایی، فرجی و بمانی را زیاد مطالعه میکنم. من در سبکهای مختلف مینویسم هر چند شاید بهتر باشد در یک سبک تمرکز کنم اما معتقدم در لحظه باید حسم را به هر سبکی که میتوانم، بنویسم. در موضوع داستان البته با دقت بیشتری آثار را انتخاب میکنم چون درس میخوانم و وقتم خیلی کم است ترجیح میدهم آثاری را بخوانم که معروف و ارزشمند هستند و جایزه گرفتهاند.
مفدا: با وجود مشغله درس چطور میتوانید به ادبیات هم بپردازید؟
وقت گذاشتن برای هر دو سخت است اما شدنی است و بستگی به اولویتبندی دارد، که چه چیزی برای آدم ارزش است. من اگر مشغله کمتری داشتم قطعا بیشتر به ادبیات میپرداختم اما درس و بقیه مشغولیتهای زندگی باعث نمیشود برای آن وقت نگذارم چون از اولویتهای زندگی من است.
مفدا: شعر خواندن و شعر نوشتن چه حسی دارد؟
خواندن شعر بی نهایت برای من لذتبخش است به طوری که وقتی حالم بد است و نمیدانم چطور حال خودم را خوب کنم و نمیدانم چه کار کنم یک کتاب شعر برمیدارم میخوانم. حس میکنم هنر و ادبیات روح انسان را جلا میدهد.
مفدا: پرداختن به ادبیات چه کمکی به درس و کارتان کرده است؟
درس ما آنقدر که محیط کارمان پرتنش است، تنشی ندارد. ولی محیط کار ما، جو بیمارستان و شرایط کاری آنقدر آدم را خسته میکند که حتما باید یک هنر داشته باشی تا در کنار کار آرامت کند. روح انسان با هنر و ادبیات شارژ میشود. به نظرم هنر برای بچههای علوم پزشکی و حتی برای همه، لازم است و آرامش عجیبی در پی دارد.
مفدا: درباره تجربه حضور در جشنواره هم توضیح بدهید.
این جشنواره تجربه جدید و بینهایت خوبی است که برای من با مقامی که به دست آوردم بسیار خوشایند تمام شد. قطعا سال آینده هم با انگیزه و تلاش خیلی بیشتر شرکت میکنم و دیگر دانشجویان را هم تشویق میکنم که شرکت کنند. برای همه دانشجویان و همه مردم آرزوی سلامتی، پیروزی و آرامش دارم.