به گزارش مفدا ایلام، به نقل از جماران، بیست و پنجم شوال سال ۱۴۸ قمری مصادف است با سالروز شهادت امام صادق علیهالسلام، رئیس مکتب شیعه.
دوران ۳۴ ساله امامت آن حضرت مصادف بود با پایان عصر امویان و آغاز عباسیان. هر چند که این تغییر سلسله به لحاظ فعالیتهای علمی شرایط خوبی را برای امام صادق علیهالسلام فراهم آورده بود تا جایی که ایشان شاگردان بسیاری را تربیت کردند اما به لحاظ سیاسی در شرایطی میزیستند که حتی نمیتوانستند وصی و امام بعد از خود را معرفی کنند. از این رو با سیاست مدبرانه خود به گونهای وصیت کردند تا جان وصی حقیقی خود (امام کاظم علیهالسلام) را از خطر گزند منصور دوانیقی حفظ کنند، در این رابطه نظر شما را به حدیث زیر جلب میکنیم:
ابو ایوب نحوی میگوید: منصور در نیمههای شب مرا طلبید، به نزدش رفتم، دیدم روی کرسی (صندلی) نشسته و شمعی در برابرش است و نامهای در دست دارد وقتی که بر او سلام کردم، نامه را به طرف من انداخت و گریه میکرد به من گفت: این نامه محمد بن سلیمان (والی مدینه) است که در آن خبر داده جعفر بن محمد علیهماالسلام وفات کرده آنگاه سه بار گفت: إنا لله و إنا الیه راجعون. در کجا مانند جعفر (امام جعفر صادق علیهالسلام) یافت میشود؟ سپس به من گفت: بنویس:
من آغاز نامه را نوشتم، گفت: (برای محمد بن سلیمان) بنویس، اگر او (امام صادق) به شخص معینی وصیت کرده است، او را احضار کن و گردنش را بزن.
(نامه را نوشتم و به سوی مدینه فرستاده شد.)
پاسخ نامه آمد و در آن نوشته شده بود: جعفر بن محمد علیهماالسلام به پنج نفر وصیت کرده است که عبارتند از:
۱.منصور دوانیقی ۲. محمد بن سلیمان (والی مدینه) ۳. عبدالله (یکی از پسرانش) ۴. حمیده (مادر امام کاظم) ۵. موسی علیهالسلام.
در حقیقت وصی امام صادق علیهالسلام همان موسی بن جعفر علیهماالسلام بود ولی آن حضرت با این سیاست خواست جان وصی خود را حفظ کند. با توجه به اینکه عدم صلاحیت آن چهار نفر دیگر از نظر شیعیان روشن بود.
مطابق بعضی از روایات، منصور دوانیقی پس از دریافت جواب نامه گفت: مالی الی قتل هولاء سبیل: من راهی به کشتن همه این پنج نفر ندارم.
برشی از کتاب نگاهی بر زندگی امام صادق علیه السلام، ص ۱۴۰-۱۴۱