به گزارش مفدا تبریز، نخستین هفته از «چهار چهارشنبه باستانی» به همت کانون افق و رسا در روز چهارشنبه، چهارم اسفند ماه ۱۴۰۰، در ورودی مجتمع فرهنگی و رفاهی برای اولین بار در دانشگاه علوم پزشکی تبریز برگزار شد.
بر اساس این گزارش، نخستین هفته از «چهار چهارشنبه باستانی» به «سو چرشنبه سی» یا «چهارشنبه آب» اختصاص یافته بود. در این برنامه، اعضای کانون های افق و رسا با برپایی غرفه به ارائه توضیحات در مورد «سو چرشنبه سی» یا «چهارشنبه آب» پرداختند. پخش بروشور معرفی چهارشنبه اول، پذیرایی از حاضران و گرفتن عکس یادگاری با نمادهای این هفته از دیگر بخش های این برنامه بود.
دبیر کانون رسا در گفت و گو با مفدا تبریز اظهار کرد: این برنامه برای آشنایی دانشجویان با فرهنگ اصیل ایرانی و آذربایجانی توسط کانون افق و رسا و با همکاری تعدادی دیگر از کانون های فرهنگی دانشگاه برگزار می شود و امیدوارم در سال های آتی نیز این برنامه به شکل بهتر و با ویژه برنامه های سالنی ادامه یابد.
میثم خاکی در ادامه سخنانش به اهمیت نقش فرهنگ اصیل ایرانی - اسلامی در شکل دهی به هویت نسل امروز اشاره کرد و ادامه داد: چنانچه نسل امروز با فرهنگ و آداب و رسوم گذشتگان آشنایی نداشته باشد دچار از خودبیگانگی می گردند و در تهاجم فرهنگی دشمن، قافیه را می بازند.
وی، زنده نگه داشتن فرهنگ اصیل ایرانی- اسلامی را با انجام فعالیت های فرهنگی امکان پذیر دانست و افزود: تاثیرگذاری فرهنگی بر نسل جوان و دانشجویان با برنامه های دقیق، همه جانبه و مستمر ایجاد می شود و امیدوارم در دانشگاه شاهد فعالیت های بیشتر دانشجویان در آشنایی با فرهنگ گذشتگان خویش باشیم.
گفتنی است نوروز از اعیاد نیاکان با نفس گرم عناصر حیات بخش انسان یعنی چهار عنصر آب، باد، خاک و آتش مرتبط بوده است. این عناصر، تمایل به زندگی و حیات را در انسان به وجود آورده است. پس از پایان فصل زمستان و فصل انجماد، نیاز بود که خاک زنده و بیدار شود و این ممکن نبود مگر با آب و گرما (آتش و آفتاب) و باد (هوا).
با این نگرش، مردم از دیرباز چهار هفته مانده به آغاز سال نو را گرامی می داشتند و آیین ها و رسومی را برپا می داشتند. آنها هر چهارشنبه را با یکی از عناصر طبیعت مرتبط می دانستند و به این ترتیب، چهارشنبه های آخر سال پدید آمد که مشتمل بر چهارشنبه آب، چهارشنبه آتش، چهارشنبه باد و چهارشنبه خاک است.
چهارشنبه آب به اسامی دیگری نیز همچون: ازل چهارشنبه (چهارشنبه اول)، گوزل چهارشنبه (چهارشنبه زیبا)، گول چهارشنبه (چهارشنبه گل) و سولار نوروزو (نوروز آب ها) معروف است.
آب حیات بخش و مقدس است و با خود برکت و خوشبختی می آورد. مردم اعتقاد دارند که آب و منابع آب در این هفته تازه و روان می شوند و به خاصیت شفا و درمان بخشی آن، افزوده می شود. به خاطر تازه شدن آب، مردم هم خانه تکانی آغاز می کنند و آب تازه ای را که از چشمه آورده اند در خانه می پاشند تا سالی پربرکت را آغاز کنند.
همچنین خاک کنار درختان و گل ها را بیل می زندند و از این آب می پاشند تا رشد بهتری داشته باشد. هر چهارشنبه، خوراک مخصوص خود را دارد. در چهارشنبه اول، آب پاک و تازه ای که با پای پیاده از چشمه آورده اند را وسط سفره می گذارند و دور تا دور آن، میوه های خشک، آجیل و لبو می چیننند و سپس همه افراد از آن آب می خورند.
صبح روز چهارشنبه قبل از طلوع آفتاب، دخترها و نوعروس ها به کنار چشمه و رودخانه می روند و دست و صورت خود را با آن می شویند و از روی آن می پرند و به روی هم آب می پاشند و نغمه و سرود می خوانند. بعضی اعتقادات جالبی هم میان مردم است از جمله که اگر آب روی سفره ریخته شود نشانه خوبی است و روشنایی و پربرکتی سفره را به دنبال دارد.
