به گزارش مفدا شهرکرد، روز جهانی خط بریل، روز تولد شخصی به نام بریل است که سیستم خواندن و نوشتن را برای میلیون ها فرد نابینا در کل جهان آسان کرده است.
اگر چه که این روز، در همه کشورها تعطیل اعلام نشده است اما روز جهانی بریل فرصتی برای معلمان، نیکوکاران و سازمان های غیردولتی است تا در مورد مشکلات پیش روی افراد نابینا آگاهی سازی کنند و اهمیت کار با بریل را گوشزد کنند و در نتیجه باعث می شود که افراد اهمیت فرصت های خواندن و یادگیری و کار با بریل را بهتر بفهمند.
او در سال ۱۸۲۹ اولین کتاب در مورد سیستم ابداعی خودش به نام " روش نوشتن کلمات، موسیقی، و آواز ها از طریق نقاط برای افراد نابینا و روش تنطیم آن ها " (Method of Writing Words, Music, and Plain Songs by Means of Dots, for Use by the Blind and Arranged for Them”.) را برای افراد نابینا منتشر کرد.
بریل با کوششی شبانهروزی، توانست در شانزدهسالگی خطی اختراع کند که هماکنون پایۀ سواد صدهاهزار نابینا در سراسر جهان است. بنا بر آمار یونسکو، دوازده میلیون انسان در سراسر جهان نابینا هستند که متأسفانه فقط حدود پنج درصد آنها با خط بریل آشنایی دارند.
بیش از یکصد و هشتاد سال از اختراع خط بریل میگذرد، ولی هنوز عدۀ بسیاری هستند که خط نابینایان را بینالمللی تصور میکنند. آنها در مقایسه با ناشنوایان، که دارای یک زبان اشاره مانند زبانی بینالمللی هستند، خط نابیناییان را هم بینالمللی میپندارند.
شیوه نوشتن در خط بریل
جهت نگارش خط بریل در فارسی از چپ به راست و در انگلیسی از راست به چپ است. چنانچه در بخش سرگرمی نمناک میخوانید بریل حروف الفبا و اعداد را درون مستطیل هایی به صورت ۲ ستون سه نقطه ای نشان می دهد. سادگی ایده او باعث شد که کتاب های بریل در مقیاس بزرگ و در فرمت های مختلف به چاپ برسند و هزاران فرد نابینا بتوانند با نوک انگشتانشان این نقاط را بخوانند و لذت ببرند.
خط بریل از ترکیب یک تا شش نقطه تشکیل می شود. الفبای هر خطی، خواه لاتین، عربی یا چینی با قراردادهای مشخص هر خط، کد گذاری می شود. مثلا در خط فارسی « صاد » و در خط لاتین « و » وعلامت « & »با پنج نقطه که سه ضلع یک مستطیل را تشکیل می دهند، نشان داده می شود.
افراد نابینا برای نوشتن به تجهیزات و ابزار خاصی نیاز دارند. آنها می توانند با لمس کردن سلول های بریل و ایجاد نقطه بر روی کاغذ با قلم مخصوص جمله ها را بنویسند و برای خواندن نیز از سرانگشتان خود استفاده می کنند. از دیگر ابزار پیشرفته تر نوشتار خط بریل ماشین تحریر بریل، انگشتانه بریل و تلفن بریل است. این روزها در بعضی از کشورها خط بریل در آسانسور، فرودگاه، ایستگاه قطار، فرم های اداری، رسید بانکی و منوی رستوران ها مشاهده می شود.
خوشبختانه با استفاده از خط بریل، دانش آموزان نابینای زیادی این فرصت را به دست آوردند تا در خواندن و نوشتن به رضایت مورد نظر خود برسند.
افسوس که تا لویی بریل زنده بود، دست اندر کاران آموزش نابینایان، خط او را معتبر نشمردند و فقط سی سال پس از مرگ او بود که اختراع بیمانندش در سراسر جهان به رسمیت شناخته شد.
به قلم؛ محمد نظریان