از سال ۱۳۸۶ روز ۲۵ ذی الحجه به عنوان روز خانواده و تکریم بازنشستگان در تقویم رسمی کشور درج شده است. علت انتخاب این روز، شأن نزول آیه «هل اتی» در سوره انسان که راجع به خانواده و استحکام پایه‌های آن است، عنوان شده است. سوره هل اتی در روز ۲۵ ذیحجه در شان اهل بیت پیامبر (ص) نازل شد که پس از سه روز روزه و انفاق افطار خود، از طرف خداوند اطعام شدند.
در دین مبین اسلام خانواده یکی از مهم‌ترین ارکان جامعه محسوب می‌شود. پایبندی به خانواده و جلوگیری از بی‌بندوباری و همچنین ارتقاء جایگاه و تحکیم بنیان خانواده، از جمله مسائلی است که به آن شفارش فراوان شده است.
«خانواده» در بین نهادهای اجتماعی اثرگذارترین نهاد تربیتی و از بزرگترین پشتوانه های تعالی و توسعه ی جوامع محسوب می شود. ارکان این نهاد را سالمندان تشکیل می دهند که توجه و تکریم آنان در آیین مقدس اسلام به صورت ویژه، مورد تأکید قرار گرفته است.
در فرهنگ و سبک غنی زندگی اسلامی- ایرانی نیز پیوند بین پیشکسوتان و خانواده از منظر عاطفی با رویکرد نقش الگویی آنان در انتقال تجارب و راه و رسم زندگی بر کسی پوشیده نیست. به دیگر سخن، امروزه درمان گسست نسلی در پرداختن به اهمیت جایگاه این پیوند عمیق نهفته است.
خانواده، نهادی است که با وجود تحولات اساسی جامعه، در اهداف و کارکردهای خود ثابت مانده و هنوز در همه جوامع اهمیت اساسی دارد. خانواده، مناسب ترین نظام برای تأمین نیازهای روحی و معنوی بشر است و بهترین بستر را برای تأمین امنیت و آرامش روانی اعضا و پرورش نسل جدید فراهم می آورد.
خانواده به عنوان کوچک‌ترین نهاد اجتماعی، آسیب پذیرترین گروه در برابر آسیب‌های اجتماعی است به طوری که اکثر مشکلات و آسیب‌ها ابتدا در خانواده‌ها بروز پیدا می‌کند و در صورت عدم پیشگیری و برخورد ناصحیح با آنها، به درون جامعه نیز رسوخ می‌کند و در این شرایط دشوار دیگر نمی‌توان به راحتی مشکلات و آسیب‌ها را کنترل کرد.
نقش خانواده به عنوان اثرگذارترین نهاد تربیتی در پرورش و تربیت سرمایه‌های انسانی که از بزرگترین پشتوانه‌های توسعه و تعالی هر کشوری به شمار می‌آید، از چنان اهمیتی برخوردار می‌باشد که سلامت و صلابت هر جامعه‌ای مرهون وجود خانواده‌های سالم، عفیف و با تقوا است.
بی شک با انجام فرامین دینی اسلام در مورد خانواده و درنظر گرفتن آنها می‌توان تا حد زیادی زمینه سلامت خانوادگی و سعادت و جاودانگی را برای خویش فراهم سازیم.
بازنشستگی و سالمندی سال‌های رشد و کمال است؛ تغییر به سوی مسیری جدید
روز بازنشستگان با نظر شورای فرهنگ عمومی با یک روز در تقویم رسمی کشور تلفیق شد که بهترین روز برای این منظور روز ۲۵ ذیحجه یعنی روز خانواده بود.
بازنشستگی، عقلانیت مبتنی بر علم و تجربه است. بازنشستگی فصل نتیجه‌گیری و تکریم بازنشستگان با احترام و بهره‌مندی از تجربیات آنان است و مستندسازی تجربیات بازنشستگان، میراثی ارزشمند وسرمایه‌ای ناب محسوب می‌شود. احترام و تکریم بازنشستگان رسالت تمامی افراد جامعه، نهادها و سازمان‌ها است.
پاسداشت حضور سالمندان، اعم از پدر بزرگ ها و مادر بزرگ ها در آیات کریمه ی قرآن کریم و روایات حضرات معصومین (سلام ا... علیهم اجمعین) بسیار مورد تأکید قرار گرفته است که از این میان می توان به فرمایش پیامبر گرامی اسلام (صلوات ا... علیه) اشاره کرد که می فرمایند: «کسی که پیران ما را مورد تکریم و احترام قرار ندهد، از ما نیست».
امروز ما براین باوریم که آرامش و امنیت اجتماعی و اقتصادی کشور را مدیون تلاش‌های بی‌دریغ خردورزانی هستیم که طی سال‌های فعالیت خود از هیچ کوششی مضایقه نداشته و با پشتکار و سخت‌کوشی وصف‌ناپذیر در عرصه آبادانی و سازندگی این مرز و بوم، چرخ‌های عظیم توسعه و پیشرفت را به حرکت درآوردند. و با تلاش بی وقفه، پشتوانه‌ای ارزنده برای استحکام پایه‌های اقتصادی، توانمندی‌های صنعتی و انسجام نظام اداری کشور ایجاد کرده اند.
گردآوری کننده: سیده مریم خادمی