به گزارش مفدا – گناباد، ۲۴ خردادماه مصادف با ۱۴ ژوئن سالروز تولد کارل لندشتاینر، کاشف گروه‌های خونی به عنوان روز جهانی اهدا کنندگان خون نامگذاری شده است.
به مناسبت این روز با دکتر سید مجتبی تجلی، رئیس پایگاه انتقال خون گناباد به گفت و گو نشسته‌ایم که در ادامه می‌خوانید:
از خون چه فراورده‌هایی تهیه می‌کنید؟
وقتی شخصی به پایگاه انتقال خون مراجعه می‌کند، ابتدا معاینه و از وی مصاحبه گرفته می‌شود. پس از تأیید سلامت خون وی، از اهدا کننده یک واحد خون کامل گرفته می‌شود و به واحد فراورده‌گیری تحویل داده می‌شود. پک سل یا گلبول قرمز فشرده پلاسما و پلاکت از عمده‌ترین فراورده‌هایی هستند که تولید می‌شوند. فراورده‌های خاص دیگر هم مثل گلبول قرمز اشعه دیده شده در مراکز جامع‌تر مانند مراکز استان تولید می‌شود.
«هر واحد کامل خون می‌تواند جان ۳ نفر را نجات دهد» یکی از شعارهای سازمان انتقال خون است؛ زیرا از هر واحد خون، حداقل سه فراورده اصلی تولید می‌شود که می‌تواند برای سه بیمار نیازمند، حیات بخش باشد.
این فراورده‌ها در شهرستان گناباد استفاده می‌شود یا برای استفاده به شهرستان‌های دیگر هم ارسال می‌شود؟
عمده این فراورده‌های تولید شده در شهرستان مصرف می‌شود. منتها چون شبکه خون‌رسانی کشوری بوده و محدود به شهرستان نیست، ممکن است بسته به نیاز برای شهرستان از مراکز دیگر خون درخواست کنیم و به تبع به مراکز اهدای خون دیگر که نیازمند خون هستند، خون ارسال کنیم.
بیشترین نیاز به کدام گروه خونی است؟
نیاز به گروه‌های خونی یکسان است؛ اما با توجه به اینکه افراد دارای گروه خونی منفی درصد کمتری از جمعیت جامعه را تشکیل می‌دهند، طبیعتا مراجعه آنها اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ زیرا منابع گروه‌های خونی منفی کمتر است. در عین حال تاکید می‌کنم نیاز به همه گروه‌های خونی همیشه وجود دارد.
اهداکننده مستمر به چه کسی گفته می‌شود و چند اهداکننده مستمر در شهرستان داریم؟
اهداکننده مستمر به شخصی گفته می‌شود که فاصله بین دو اهدای خون او کمتر از یک سال باشد؛ چون این فرد با مؤلفه‌هایی که به سلامت خون مرتبط است آشنایی دارند، معمولاً اهداکنندگان ارزشمندی بوده و خون سالم‌تری دارند. از طرفی بیشتر در اختیار سازمان هستند از این رو افزایش اهداکنندگان مستمر از اهداف سازمان اهدای خون است. در گناباد به لطف مردم بین ۵۰ تا ۶۰ درصد اهداکنندگان خون را اهداکنندگان مستمر تشکیل می‌دهند.
هر فرد سالم با چه فاصله زمانی می تواند خون اهدا کند؟
آقایان می‌توانند هر سه ماه یکبار، یعنی سالی چهار مرتبه و خانم‌ها هر چهار ماه یکبار، یعنی سالی سه مرتبه خون اهدا کنند.
بهترین زمان برای اهدای خون، چه زمانی است؟
با توجه به شعار سازمان انتقال خون «نیاز به خون دائمی است»، لذا نمی‌توان گفت چه زمانی برای اهدای خون بهتر است؛ چراکه در هر شرایطی نیاز به خون بیمارانی مثل افراد سرطانی، تصادفی، تالاسمی، تروما و ... قطع نمی‌شود.
شرایط کلی اهدای خون چه هست؟
افراد اهدا کننده خون باید وزن بالای ۵۰ کیلوگرم داشته باشند و دارای حداقل ۱۸ و حداکثر ۶۰ سال سن باشند.
فرد اهداکننده در روزی که برای اهدای خون مراجعه می‌کند باید چه نکاتی را رعایت کند؟
اهداکننده بهتر است دو ساعت قبل از اهدای خون غذای مختصری میل کرده باشد و به عبارتی ناشتا نباشد. از نظر استراحت وضعیت خوبی داشته باشد. به همین دلیل توصیه می‌شود روزهایی که فرد استراحت و خواب کافی نداشته و یا دچار اضطراب بوده برای اهدای خون مراجعه نکند. همچنین بهتر است اهدا کننده با این عقیده که می‌خواهد به وسیله اهدای بافت زنده خود زندگی بیمار نیازمند به آن را نجات دهد، به پایگاه مراجعه نماید. سایر موارد در هنگام معاینه و مصاحبه پزشک تشخیص داده و نکات مراقبتی خون که لازم هست اهدا کننده انجام دهند، گفته می‌شود. صداقت در بیان سوابق در هنگام مصاحبه با پزشک اهدا، می‌تواند به سلامت خون کمک کند .
خبرنگار: ابراهیم محمودی
بیشتر بخوانید:
قدردانی رئیس دانشگاه علوم پزشکی از خدمات پایگاه انتقال خون گناباد