به گزارش مفدا شاهرود، مطالعات و تحقیقات بسیاری در دنیا به منظور بررسی روش های گوناگون کاهش وزن انجام گرفته است. افراد چاق نیز روش های متفاوتی را برای کاهش وزن در پیش می گیرند که ممکن است عوارض خطرناکی را برایشان در پی داشته باشد. در این بین، تنها روشی که تاثیرات مثبت بسیاری بر کاهش وزن افراد چه از لحاظ عوارض جانبی و چه از لحاظ ماندگاری دارد، رژیم تغذیه ای مناسب به همراه برنامه ورزشی منظم منطبق براصول دقیق علمی است. توجه به نوع، شدت، فرکانس هفتگی، شرایط فردی و میزان کالری مصرفی فعالیت های فیزیکی نقش به سزایی در میزان موفقیت و اثربخشی یک نسخه ورزشی قابل ارائه به افراد دارد. همچنین ایجاد تعادل در میزان کالری دریافتی و مصرفی فرد بسیار حائز اهمیت است.
روش های مرسوم کاهش وزن در افراد چاق
بیشتر افراد چاق و دارای اضافه وزن، با نارضایتی از وضعیت خود به روش های متفاوتی که گاهی عوارض جانبی خطرناکی نیز دارد، روی می آورند. روش هایی که متخصصان هیچ کدام از آن ها را توصیه نمی کنند. افراد به روش هایی چون تک غذایی، استفاده از داروهای دیورتیک، آب درمانی، رژیم های غذایی سخت و استفاده از ابزار روی می آورند که هیچ کدام سودمند نیستند.
پژوهشگران با بررسی های انجام شده دریافتند که حذف یک وعده غذایی در طول روز موجب کمبود ویتامین ها و مواد معدنی ضروری در بدن می شود و سلامت را به خطر می اندازد. مصرف داروهای دیورتیکی سبب می شود بدن آب و الکترولیت هایی مانند پتاسیم و سدیم را از دست بدهد و سبب ضعف عضلات و افت فشار خون شود. استفاده از وسایل کاهش وزن بیشتر در بین خانم ها مرسوم است. استفاده از ابزارهایی چون دستگاه های لرزاننده، ماساژ دهنده، کمربندهای کش دار، ترموتراپی، ماساژدرمانی، طب سوزنی، کرم ها، پمادها، ژل ها و سونا فقط سایز افراد را کاهش می دهد و هیچ تأثیری در سوختن چربی ها ندارد.
در این بین بنا بر شواهد علمی معتبر، بهترین و موثرترین روش برای کاهش وزن انجام تمرین های ورزشی منظم و کنترل رژیم غذایی است. در واقع، برای حفظ وزن، برابر بودن انرژی دریافتی و انرژی مصرفی مهم است.
ورزش علمی و اهمیت آن
برای آن که یک فرد برنامه ورزشی منظم، علمی و موثری داشته باشد چند اصل مهم را باید در نظر گرفت: نوع ورزش و شدت آن، طول هر جلسه ورزش و فرکانس هفتگی آن، شرایط فردی و کالری مصرفی فعالیت های فیزیکی.
بهترین نوع ورزشی که منجر به چری سوزی و در نهایت کاهش وزن می شود، ورزش های هوازی است. اما ورزش های مقاومتی که جزو ورزش های بی هوازی هستند نیز می توانند برای حفظ بافت غیر چربی بدن و افزایش سرعت سوخت و ساز بسیار موثر باشند.
حداقل زمان مورد نیاز در هر جلسه ورزش ۳۰ دقیقه توصیه شده است. این زمان میزان خالص هر جلسه بوده و بسته به میزان آمادگی جسمی فرد حدود پنج دقیقه برای گرم کردن در ابتدای جلسه و پنج دقیقه برای سرد کردن در انتها باید اضافه شود. برای افرادی که پیش از این برنامه ورزشی نداشتند توصیه می شود که طول جلسات از ۱۰ دقیقه شروع شود و به مرور به ۳۰ دقیقه برسد.
گفتنی است درافراد مختلف بسته به میزان مهارت ورزشی فرد و نیز آمادگی جسمانی وی شدت تمرین متغیر است. هرچه مهارت و آمادگی جسمانی فرد کمتر باشد شدت تمرین کمتر ولی مصرف انرژی بیشتر است.این در حالی است که یک ورزشکار برای صرف انرژی بیشتر باید تمرین با شدت بیشتری نیز داشته باشد.
همچنین میزان کالری مصرفی هنگام ورزش با میزان کاهش وزن فرد ارتباط مستقیم دارد. در تجویز یک نسخه ورزشی و ارایه برنامه ورزشی محاسبه و تعیین این میزان کالری مصرفی اهمیت بسیاری دارد.
در نهایت یک برنامه کاهش وزن موثر و موفق برنامه ای است که علاوه بر کنترل های ویژه بر میزان و نوع مصرف مواد غذایی، بر یک برنامه دقیق و علمی ورزشی نیز تأکید داشته باشد.
منبع: مجله دیابت و لیپید ایران
گردآورنده: فائزه نریمانی، خبرنگار سرویس آموزش و پژوهش مفدا شاهرود