به گزارش مفدا، در رشته اذان میبایست زمان و شرایط مساوی برای هر شرکتکننده در نظر گرفته شود. صوت و لحن تأثیرگذار و معنوی و تسلّط بر اجرا از جمله ملاکهای ارزیابی خواهد بود.
آئیننامه اجرایی رشته اذان
شرکت کنندگان در مدت ۴ دقیقه فرصت خواهند داشت تا یک اذان کامل ارائه نمایند. این زمان با توجه به نظر هیئت محترم داوران میتواند کاهش یابد و از بندهای اذان صرف نظر شود.
مسابقات در این بخش یک مرحلهای بوده و به این صورت است که شرکت کنندگان محترم پس از ثبت نام در سامانه با توجه به شرایط مندرج در آئین نامه حاضر، ضروری است نسبت به ضبط با کیفیت(صوتی و تصویری) اذان خود با هماهنگی دانشگاه اقدام نمایند. پس از دریافت فایلها توسط مرکز قرآن و عترت، داوری این رشته توسط داوران مبرز و کشوری انجام پذیرفته و نتایج اعلام می گردد.
تبصره: پس از داوری آثار در صورت لزوم ضمن دعوت از نفرات منتخب برای حضور در مرحله کشوری دعوت به عمل خواهد آمد.
درصورت بهتساوی رسیدن امتیازات دو یا بیش از دو نفر از شرکتکنندگان، تعیین رتبه ممتاز پس از بررسی بخشهای نمرهدهی صورت میپذیرد که به ترتیب اولویت عبارت است از: صوت، لحن، صحت و فصاحت، آداب و شرایط و اجرای ممتاز.
برای کسب رتبه در هر مرحله و جواز حضور در مرحله بعد، حداقل امتیاز کسب شده توسط شرکتکنندگان به شرح جدول ذیل است:
|
رشته اذان |
|
|
رتبه |
مرحله سراسری وزارت بهداشت از ۱۰۰ |
|
اول |
۷۰ |
|
دوم و سوم |
۶۵ |
آئیننامه و ضوابط داوری رشته اذان
الف) صحت و فصاحت (۱۵ امتیاز)
۱- تلفظ درست الفاظ اذان
* هر مورد تلفظ نادرست کلمه موجب کسر ۲امتیاز میشود.
* هر مورد تلفظ نادرست اعراب و حروف موجب کسر ۵/۱امتیاز میشود.
تذکر۱: در تمام موارد مذکور، درصورت اصلاح پیش از تجدید نفس، فقط یکامتیاز کسر میشود.
تذکر۲: تکرار یک خطا در تمام موارد مذکور، موجب کسر مجدد امتیاز به همان میزان خواهد شد.
۲. رعایت مخارج، صفات و احکام در حد متعارف اذان
* هر مورد نادرست موجب کسر ۵/۰ تا یکامتیاز میشود.
تبصره۱: درصورت ادای ناقص، حداکثر ۵/۰امتیاز کسر خواهد شد.
تبصره۲: درصورت اصلاح فوری بدون تجدید نفس، ۵/۰امتیاز و درصورت تکرار غلط، یکامتیاز دیگر کسر خواهد شد.
تبصره۳: سقف کسر امتیاز برای تلفظ نادرست هرحرف، ۲امتیاز است.
۳. رعایت میزان کشش حرکات کوتاه و کشیده در حد متعارف اذان
* هر مورد نادرست موجب کسر ۵/۰ تا یک امتیاز میشود.
تبصره: سرجمع کسر امتیاز از این بند، ۵ امتیاز است.
ب) صوت (۴۰امتیاز)
۱. طنین (زیبایی و جاذبه): ۱۰امتیاز
۲. مساحت (ارتفاع): ۸امتیاز
۳. انعطاف (توانایی در سرعت انتقال درجات و پردهها): ۸امتیاز
۴. تحریر (از حیث کمی و کیفی): ۸امتیاز
۵. شدت (قوت و رسایی): ۶امتیاز
ج) لحن (۳۵امتیاز)
۱. ابداع و نوآوری (مشروط به برخورداری از کیفیت قابل قبول): ۸ امتیاز
۲. زیبایی و جذابیت: ۵ امتیاز
۳. برخورداری از شروع و پایان مناسب در تمام عبارات: ۵ امتیاز
۴.رعایت تکیههای صوتی: ۵ امتیاز
۵. رعایت همگونی نغمات و پردهها: ۵ امتیاز
۶. ایجاد حس معنوی و دعوت به نماز: ۴ امتیاز
۷. انتخاب سرعت مناسب و رعایت یکنواختی آن در طول اجرا: ۳ امتیاز
د) آداب، شرایط و اجرای ممتاز (۱۰امتیاز)
۱. میزان تأثیر بر مستمعان: ۲ امتیاز
۲. رعایت آداب و شرایط اجرای اذان: ۴ امتیاز
* قرائت اذکار مستحب قبل و بعد از هر یک از عبارات اذان موجب کسر یکامتیاز میشود.
* مکث نامتعارف در هر مورد، موجب کسر ۵/۰ امتیاز میشود.
* هر حرکت غیرمتعارف در اجرای اذان که صورت مؤذن را برهم بزند، موجب کسر ۵/۰ تا یکامتیاز خواهد شد.
۳. رعایت وقف و وصل عرفی در اذان: ۴ امتیاز
* هر مورد نادرست موجب کسر ۵/۰ تا یکامتیاز میشود.
آئیننامه رشته دعا و مناجاتخوانی
۲-۱- شرکت کنندگان می بایست حداکثر در مدت ۵ دقیقه، یک قطعه کامل دعا را قرائت نمایند.
۲-۲- مسابقات در این بخش یک مرحلهای بوده و به این صورت است که شرکت کنندگان محترم پس از ثبت نام در سامانه -با توجه به شرایط مندرج در آئین نامه حاضر-، ضروری است نسبت به ضبط با کیفیت(صوتی و تصویری) دعای خود با هماهنگی دانشگاه اقدام نمایند. پس از دریافت فایلها توسط مرکز قرآن و عترت، داوری این رشته توسط داوران مبرز و کشوری انجام پذیرفته و نتایج اعلام می گردد.
تبصره: پس از داوری آثار در صورت لزوم ضمن دعوت از نفرات منتخب برای حضور در مرحله کشوری دعوت به عمل خواهد آمد.
۲-۳- متن دعاها متعاقبا اعلام خواهد شد.
۲-۴- درصورت بهتساوی رسیدن امتیازات دو یا بیش از دو نفر از شرکتکنندگان، تعیین رتبه ممتاز پس از بررسی بخشهای نمره¬دهی صورت می¬پذیرد که به ترتیب اولویت عبارت است از: لحن، صوت، صحت قرائت و تجوید، وقف و ابتدا، اصول اجرا.
۲-۵- برای کسب رتبه در هر مرحله و جواز حضور در مرحله بعد، حداقل امتیاز کسب شده توسط شرکتکنندگان به شرح جدول ذیل است:
|
رشته دعا و مناجات خوانی |
|
|
رتبه |
مرحله سراسری وزارت بهداشت از ۱۰۰ |
|
اول |
۷۰ |
|
دوم و سوم |
۶۵ |
آئیننامه و ضوابط داوری رشته دعا و مناجاتخوانی
الف) صحت قرائت و تجوید (۱۵ امتیاز)
این بخش شامل سه قسمت است: صحت قرائت، تجوید قرائت و فصاحت قرائت.
ـ صحت قرائت
۱. موارد کسر۳ امتیاز:
به ازای هرسطر قرائت کمتر یا بیشتر از حد تعیینشده.
۲. موارد کسر ۲امتیاز:
۱ ـ ۱. حذف، اضافه، جابهجایی یا تغییر یک کلمه؛
۱ ـ ۲. حذف، اضافه، جابهجایی یا تغییر بیش از یک کلمه (اعم از عبارت، آیه یا سطر).
۳. موارد کسر ۵/۱امتیاز:
۲ ـ ۱. حذف، اضافه و تبدیل کردن صداها به یکدیگر؛ مانند تبدیل صدای کوتاه به صدای کوتاه دیگر؛ تبدیل صدای کشیده به صدای کوتاه و خطا در صلۀ هاء ضمیر؛
۲ ـ ۲. حذف و اضافه کردن تشدید و تنوین؛
تبصره: کسر امتیاز اختلال در تلفظ تشدید، به تشخیص داور حداکثر تا ۷۵/۰ امتیاز است.
۲ ـ ۳. وصل به سکون؛
۲ ـ ۴. حذف، اضافه یا تغییر حرف.
تذکر۱: در تمام موارد مذکور، درصورت اصلاح پیش از تجدید نفس، فقط ۵/۰ امتیاز کسر میشود.
تذکر۲: تکرار یک خطا در تمام موارد مذکور، موجب کسر مجدد امتیاز به همان میزان خواهد شد.
- تجوید قرائت:
۱. موارد کسر ۱ امتیاز:
۱ ـ ۱.تبدیل کامل مخارج حروف یا صفات ممیّز.
تبصره۱: درصورت ادای ناقص، حداکثر ۵/۰ امتیاز کسر خواهد شد.
تبصره۲: درصورت اصلاح فوری بدون تجدید نفس، ۵/۰ امتیاز و درصورت تکرار غلط، ۱ امتیاز دیگر کسر خواهد شد.
تبصره۳: سقف کسر امتیاز برای تلفظ نادرست هرحرف، ۲ امتیاز است.
۲. موارد کسر ۵/۰امتیاز:
۲ ـ ۱. اختلالهای ناخواسته در تلفظ الفاظ دعاو بروز مشکلاتی از قبیل تپق (اشکال لحظهای در تلفظ حرکت، حرف و کلمه و اصلاح درجا)
تبصره ۱: در مواردی که آبپریدگی در گلو رخ دهد، فقط داور صوت امتیاز کسر می کند.
تبصره ۲: درصورت عدم اصلاح موارد مذکور، متناسب با نوع خطای پدیدآمده، از امتیاز کسر خواهد شد؛ مانند اینکه بر اثر تپق، حرکتی تغییر کند یا حرفی به حرف دیگر تبدیل شود.
- فصاحت قرائت:
فصاحت در قرائت دعا، تلفظ واضح حروف و حرکات، بدون تکلف و دوراز گنگی و نامفهومی است.
کسر امتیاز به دلیل اختلال در فصاحت به ترتیب زیر است:
اختلال در تلفظ ممتاز حرکات، هرمورد ۲۵/۰ امتیاز در موارد زیر:
*حرکات کوتاه و کشیده
* نقصان و زیادت در کشش صداهای کوتاه و کشیده (خارج از حد متعارف دعا خوانی)
ب) وقف و ابتدا (۱۰ امتیاز)
- موارد عمومی کسر امتیاز:
۱. وقف، وصل یا ابتدای مغیر معنا و ناصحیح، موجب کسر۱تا۲امتیاز میشود.
۲. وقف، وصل یا ابتدای ناقص غیر مفهوم، موجب کسر۲۵/۰تا۵/۰امتیاز میشود.
۳. رعایت نکردن اولویتهای وقف، وصل و ابتدا موجب کسر۲۵/۰امتیاز میشود.
۴. در مورد وقف اضطراری بهدلیل کمبود نفس، عطسه، سرفه و نظایر آنها، امتیازی کسر نمیشود.
تبصره: درصورتی که دعاخوان بهلحاظ بیتوجهی، از محل وقف مناسب عبور کند و وقف مغیر معنا یا غیرمفهوم ولو به دلیل کمبود نفس مرتکب شود، وقف او اضطراری محسوب نمیشود و مطابق بندهای ۱ و ۲، از او امتیاز کسر میشود.
۵. تکرار بدون دلیل هربخش از دعا در هرنفس، موجب کسر۲۵/۰امتیاز میشود.
تبصره: اگر تکرار برای اصلاح اغلاط اعرابی، حرفی و کلمهای باشد، موجب کسر امتیاز نخواهد شد.
۶. مکث نامتناسب و سکوت غیر متعارف و بیش از حد، به کسر۲۵/۰امتیاز و حداکثر تا یکامتیاز در کل اجرا منجر میشود.
ج) صوت (۲۵ امتیاز)
۱. طنین (رنگ): ۶ امتیاز
۲.انعطاف: ۴ امتیاز
۳. مساحت (وسعت): ۴ امتیاز
* در دعاخوانی نیازی به استفاده از تمام طبقات صوتی نیست، بلکه مطلوب بودن اجرا ملاک است.
۴. تحریر: ۴ امتیاز
۵. شدت، قدرت و رسایی (حجم یا ولوم): ۳ امتیاز
۶. استفاده مطلوب و هنرمندانه از صوت: ۲ امتیاز
۷. شفافیت و صافی صدا: ۲ امتیاز
* آبپریدن در گلو، سکسکه و نظایر آن، فقط توسط داور صوت کسر امتیاز میشود.
*اضطراب، لرزش، خش، گرفتگی، رگهدار شدن دایمی و مقطعی، خلط، جیغ، خروسی شدن هر مورد اشکال صوتی از این قبیل، بسته به تشخیص داور برای هر مورد از۲۵/۰تایکامتیاز منفی خواهد داشت.
* به ازای بروز هر عاملی که از جذابیت و زیبایی صدا بکاهد، یکامتیاز کسر خواهد شد.
د) لحن (۳۰ امتیاز)
شرکت کننده در رشته دعاخوانی میتواند از الحان فارسی یا عربی متناسب با فضای دعا استفاده نماید.
- ضوابط و معیارها:
۱. تناسب الحان با معنای دعا: ۶ امتیاز
۲. قدرت تنغیم (پردازش نغمهها) صلابت در اجرای نغمات و تنوع ردیف¬های لحنی: ۶ امتیاز
۳. تنظیم وتوزیع آهنگها برعبارات (اندازهگیری): ۴ امتیاز
۴. تأثیر معنوی (خشوع در اجرا): ۳ امتیاز
۵. خلاقیت و نوآوری مطابق با عرف دعاخوانی در ردیف¬های لحنی: ۳ امتیاز
۶. انتخاب ردیفهای زیبا و جذاب: ۲ امتیاز
۷. استفاده هنری و مطلوب از تحریرها: ۲ امتیاز
۸. انتخاب سرعت مناسب: ۲ امتیاز
۹. تکیه های صوتی کلمات نسبت به لحن: ۲ امتیاز
- موارد کسر امتیاز:
۱. موارد کسر ۲ امتیاز:
۱ـ ۱. شروع دعا به طورغیرمتعارف (خارج از حد متعارف دعا خوانی)
۱ـ ۲. ناهمگونی ردیفها (بیشتر از ۵/۱پرده)
۱-۳. تقلید و کپی برداری محض
۲. موارد کسر ۱امتیاز:
۲ـ ۱. خروج از مقام
۲ـ ۲. انتقال ناهمگون مقام
۲ـ ۳. ناهمگونی ردیفها (کمتر از ۵/۱پرده)
۳. موارد کسر ۵/۰ امتیاز:
۳ـ ۱. تکلف و فشار در اجرای نغمات
۳ـ ۲. عدم توازن در سرعت اجرا
۴. موارد کسر ۲۵/۰ امتیاز:
۴ـ ۱. ناکوکی یا خروج از ردیف صدا
۴ـ ۲. نامطلوب بودن یا لغزش تحریرها
تذکر: میزان کسر امتیاز درمجموع موارد منفی، از۴امتیاز تجاوز نمیکند.
هـ) اصول اجرا (۲۰ امتیاز):
۱. میزان تأثیر بر مستمعان: ۴ امتیاز
۲. چگونگی تسلط بر مجلس، ارتباط با مخاطب و ایجاد شور در مجلس: ۴ امتیاز
۳. حسن اجرا در شروع و فرود: ۳ امتیاز
۴. وقار و سنگینی متناسب با شأن دعا: ۳ امتیاز
۵. اجرای روان و بیتکلف: ۳ امتیاز
۶. نوآوری و خلاقیت در سبک دعا: ۳ امتیاز
تبصره: خواندن دعا از حفظ در مسابقات حضوری ۲ امتیاز تشویقی در برخواهد داشت.
گفتنی است، ثبتنام در بیستودومین دوره جشنواره قرآن و عترت دانشگاهیان وزارت بهداشت از نیمه دوم آبان آغاز شده است و علاقمندان تا ۱۵ بهمن ماه فرصت دارند با مراجعه به پایگاه اطلاعرسانی مفدا نسبت به ثبتنام در این دوره از جشنواره قرآن و عترت دانشگاهیان وزارت بهداشت اقدام کنند.