انجمن علمی دانشجویان داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تبریز در سال ۹۴ تاسیس شد و فعالیت‌های خود را در قالب سه کمیته آموزش، پژوهش و فرهنگسازی و ارتباط دانشگاه با جامعه آغاز کرد.
این انجمن در حال حاضر۶۰ عضو فعال دارد و در دومین نشست انجمن‌های علمی دانشجویی دانشگاه‌های علوم پزشکی سراسر کشور که در شهریور ماه امسال برگزار شد، موفق به کسب رتبه دوم در مسابقه کپسول‌های سه دقیقه‌ای برای کمپین فرهنگ سازی مصرف صحیح دارو شد.
سید سینا دریتیم دانشجوی سال پنجم داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تبریز و دبیر این انجمن در گفتگو با مفدا به تشریح فعالیت‌های این انجمن پرداخت.
وی با اشاره به اینکه انجمن‌های علمی دانشجویی تفاوت‌هایی با دیگر نهادهای دانشجویی علمی دارند، اظهار داشت: تمایزی که انجمن علمی دانشجویی با دیگر نهادهای دانشجویی علمی دارد در بحث ارتباط با جامعه است. فعالیت فرهنگی بخش جدایی ناپذیر انجمن‌های علمی دانشجویی است و همین باعث تمایزش از دیگر نهادهای دانشجویی علمی می‌شود. در واقع انجمن‌های علمی دانشجویی، فرهنگی و علمی هستند.
دریتیم در ادامه افزود: در انجمن‌ها بخشی وجود دارد که سایر تشکل‌های دانشجویی، نهادهای علمی و انجمن‌های دانشجویی و کمیته تحقیقات دانشجویی فاقد آن هستند و در آنها نادیده گرفته شده است و آن بخش ارتباط با جامعه است. یکی از کارکردهای اصلی انجمن‌های علمی دانشجویی این است که ما در دوران دانشجویی وارد جامعه می‌شویم و علم خود را به عمل در می‌آوریم.
دبیر انجمن درباره فعالیت‌های کمیته فرهنگسازی و ارتباط با جامعه گفت: انجمن ما این ادعا را دارد که آمار مصرف خودسرانه دارو در کشور ما بسیار بالاست. بر همین اساس طرحی در کمیته تدوین کردیم و در این راستا جلسات متعددی با اعضای هیات علمی، دانشجویان، مسئولان وزارت بهداشت و صاحبان برخی صنایع تشکیل دادیم که چه کارهایی می‌توانیم انجام دهیم که مردم را در زمینه عوارض مصرف خودسرانه دارو آگاه کنیم. در نهایت به این نتیجه رسیدیم که دبیرخانه دائمی فرهنگسازی مصرف صحیح دارو را تشکیل دهیم و به این ترتیب اولین و بزرگترین دبیرخانه فرهنگسازی مصرف صحیح دارو توسط انجمن علمی دانشجویان داروسازی تبریز در دانشگاه علوم پزشکی تبریز ایجاد شد.
این دانشجوی داروسازی به تشریح فعالیت‌های این دبیرخانه پرداخت و بیان داشت: این دبیرخانه از ابتدای سال ۹۶ کار خود را آغاز کرد و در طول حدود ۸ ماه از آغاز به فعالیتش به تولید محتوا در زمینه عوارض مصرف خودسرانه دارو در چندین عنوان و محور پرداختیم. محورهای خود دردمانی لاغری، مصرف آنتی بیوتیک‌ها و تبیین نقش داروسازی در جامعه از محورهای اصلی بودند که در قالب برشور و کتابچه‌های متنی و مصور تولید شد. همچنین کتابچه‌های کاریکاتوری نیز تهیه کردیم که هم برای مردم قابل لمس باشد و هم جذابیت داشته باشد. پس از آن رویداد اصلی را آغاز کردیم.
دریتیم با ذکر این نکته که رویداد اصلی برپایی کمپین‌های اصلاح الگوی مصرف در سطح شهر تبریز بود، توضیح داد: غرفه‌هایی که در سطح شهر برپا شدند در چند بخش فعالیت می‌کردند. یکی غربالگری فشار خون و قند خون بود که طی آن نزدیک به ۲ هزار نفر از همشهریان در فاز اول اجرای رویداد، غربالگری شدند. بخش بعدی ارائه محتوا درباره مصرف خودسرانه دارو و مشاوره‌های دارویی به مردم بود که با مشارکت ۶۰ نفر دانشجوی مستعد و علاقه مند انجام شد. بخش دیگر کمپین را هم به کودکان اختصاص دادیم.
وی اضافه کرد: تبیین یک فرهنگ در جامعه اگر از سنین کودکی شکل بگیرد بسیار موثرتر است. بر همین اساس بخشی از فعالیت کمپین‌ها را به کودکان اختصاص دادیم و از کودکان به عنوان همیار دکتر داروساز ثبت نام کردیم و وظایف کودکانه‌ای به آنها محول شد از جمله یادآوری قرص مادر بزرگ و پدر بزرگ و یا اخطار درباره مصرف خودسرانه دارو به بزرگترها. همچنین آتلیه عکاسی رایگان نیز برای کودکان در سطح شهر برپا کردیم که با روپوش سفید و گوشی پزشکی و با در دست داشتن کارت همیار دکتر داروساز عکس یادگاری می‌گرفتند. در این برنامه از ۵۰۰ کودک به عنوان همیار دکتر داروساز ثبت نام شد. در فاز بعدی این طرح برای این کودکان برنامه‌های جدیدی خواهیم داشت.
دبیر انجمن در ادامه تاکید کرد: به اعتقاد من اگر نتوانیم علمی را که در دانشگاه یاد می‌گیریم، چه در زمینه دارو و چه در زمینه سلامت، به نحو صحیحی به مردم انتقال دهیم و آنها را آگاه کنیم بخشی از رسالت خود را انجام نداده‌ایم.
دریتیم درباره فعالیت‌هایی که در کمیته آموزش انجمن انجام می‌شود، گفت: در این کمیته بازی آموزشی SDH یا عوامل اجتماعی موثر بر سلامت را طراحی کردیم که در جشنواره رسانه‌های دیجیتال مشهد در سال ۹۶ مورد تقدیر قرار گرفت. همچنین کتاب همیار جامع آناتومی عمومی را تالیف کردیم که رتبه برتر فرایندهای آموزشی شمال غرب کشور را به دست آورد و مورد تقدیر وزیر بهداشت نیز قرار گرفت. در همین کمیته نرم افزار آموزش شیمی آلی را تدوین کردیم که مبتنی بر یادگیری الکترونیک است و با استقبال دانشجویان مواجه شد.
این فعال دانشجویی درباره بازی SDHتوضیح داد: در بیمار شدن یک فرد عوامل مختلفی دخیل هستند. یک سری عوامل ریزفاکتورها هستند که به مسائل جسمانی مربوطند اما برخی عوامل اجتماعی‌اند مثل فقر، بیکاری و بی‌عدالتی که مطالعات نشان داده می‌توانند منجر به بیماری شوند. در منطقه‌ای که مردم از بی عدالتی رنج می‌برند، بیشتر دچار سکته‌های قلبی و بیماری می‌شوند. متاسفانه در سیستم آموزشی ما این خلاء نمایان است و به کادر درمان آموزش داده نمی‌شود که در مورد این عوامل و کنترلشان چه کارهایی می توانند انجام دهند. این موضوع در سیستم آموزشی کشورهای مختلف آموزش داده می‌شود و بسیار هم جواب داده است. با توجه به اینکه تعداد این عوامل نسبت به ریزفاکتورها کمتر است کنترلشان هم راحت‌تر است البته نیاز به پیش گیری‌های سطح بالاتر دارد.
وی در ادامه اظهار داشت: ما مفاهیم عوامل اجتماعی موثر بر سلامت را از منابع مختلف و به کمک اساتید در بخش پزشکی اجتماعی گرداوری کردیم و سوال‌های متخلفی درآوردیم و آنها را در قالب جورچین طراحی کردیم و از بازی سنتی مار و پله الگو گرفتیم. به این ترتیب که به ازای پاسخ صحیح و غلط بازی جلو می‌رود یا به عقب بر می‌گردد. این بازی تحت سیستم عامل‌های اندروید، آی‌اواس و ویندوز طراحی شده است و بیشتر مناسب دانشجویان رشته‌های علوم پزشکی و حتی اساتید است چرا که مفاهیم جدید و تازه‌ای در علوم پزشکی دارد.
دبیر انجمن درباره ارتباطشان با کمیته تحقیقات دانشجویی گفت: انجمن ما با کمیته تحقیقات دانشجویی دانشکده تعامل و ارتباط خوبی دارد؛ در یک ارزیابی کلی باید بگویم تفاوت‌هایی در فعالیت‌های انجمن و کمیته تحقیقات دانشجویی وجود دارد. کمیته تحقیقات دانشجویی یک قسمتی از چارت اداری است که در رابطه با تصویب پایان نامه‌ها و ارائه طرح های تحقیقاتی کار خود را انجام می‌دهد و بخشی از معاونت پژوهشی است. اما فعالیت‌هایی که مربوط به مطالبه گری دانشجویان، برپایی کمپین‌ها و ارتباط با جامعه و پژوهش‌هایی که خارج از کمیته تصویب می‌شود در بستر انجمن می‌تواند مثمر ثمرتر باشد.
دریتیم در پایان در پاسخ به این سوال که ادعای آمار بالای مصرف خودسرانه دارو در کشور خلاف اعلام سازمان غذا و دارو مبنی بر پایین بودن مصرف دارو در کشور است، اظهار داشت: در این مورد ما دو شاخص داریم، یکی "مصرف دارو" و دیگری "مصرف غیرمنطقی دارو". در بحث از مصرف دارو منظور کل داروهای مصرفی در کشور است اعم از قلبی عروقی، مغز و اعصاب و ... که طبق اعلام سازمان غذا و دارو آمار پایینی دارد؛ اما این آمار نشانگر میزان بالای آگاهی مردم در مورد فرهنگ مصرف دارو نیست چرا که این آمار در مورد تمام داروها است. در حالی که داروهای مستعد مصرف خودسرانه مثل آنتی بیوتیک‌ها و کورتون‌ها تنها بخشی از کل داروهای مصرفی هستند. هیچ بیماری خودسرانه داروهای کاهنده فشار خون مصرف نمی‌کند لذا آمار پایین "مصرف دارو" در کشور به خاطر غربالگری‌های نامناسب، پایین است چرا که خیلی از بیماران از پرفشاری و یا قند خونشان اطلاعی ندارند که متعاقب آن پزشک دارو تجویز کند و بیمار آن را مصرف کند. اما اختصاصا در مورد آنتی بیوتیک‌ها و کورتون‌ها که خودسرانه مصرف می‌شوند، آمار بسیار بالا و نگران کننده است.
ارسال نظر