زمانی که پدران هر هفته به مراقبت از کودکان اختصاص می دهند در طول ۵۰ سال گذشته در ایالات متحده سه برابر شده است. افزایش مشارکت پدران در تربیت فرزندان در کشورهایی مانند آلمان، اسپانیا، سوئد و ایسلند که مرخصی پدری با حقوق را گسترش داده‌اند یا مشوق‌هایی را برای پدران برای مرخصی ایجاد کرده‌اند، بیشتر شده است. و تعداد فزاینده‌ای از تحقیقات نشان می‌دهد که کودکان با پدران درگیر در طیف وسیعی از نتایج، از جمله سلامت جسمانی و عملکرد شناختی، بهتر عمل می‌کنند.

علیرغم مشارکت فزاینده پدران در مراقبت از کودکان و اهمیت آنها در زندگی فرزندانشان، تحقیقات کمی در مورد اینکه چگونه پدری بر مردان تأثیر می گذارد، وجود دارد. حتی مطالعات کمتری نیز بر روی مغز و تغییرات بیولوژیکی که ممکن است از پدر شدن حمایت کند، متمرکز شده است.

جای تعجب نیست که انتقال به پدر و مادر می تواند برای هر کسی که یک نوزاد جدید دارد متحول کننده باشد. برای زنانی که مادران بیولوژیکی می شوند، تغییرات هورمونی مرتبط با بارداری به توضیح اینکه چرا مغز یک مادر جدید ممکن است تغییر کند کمک می کند.

اما آیا پدر شدن مغز و بدن مردانی را که مستقیماً حاملگی را تجربه نمی‌کنند به شیوه‌هایی که انگیزه والدین آنها را تحریک می‌کند، تغییر می‌دهد؟ ما در مطالعه اخیر خود در مورد پدرانی که برای اولین بار در دو کشور زندگی می کنند، به بررسی این سوال پرداختیم.

تاثیر بارداری بر مغز یک مادر جدید

تحقیقات اخیر شواهد قانع‌کننده‌ای پیدا کرده‌اند که نشان می‌دهد بارداری می‌تواند باعث افزایش انعطاف‌پذیری عصبی یا بازسازی ساختارهای مغز زنان شود. محققان با استفاده از تصویربرداری رزونانس مغناطیسی تغییرات بزرگی را در آناتومی مغز زنان از قبل تا بعد از بارداری شناسایی کرده‌اند.

در یک مطالعه، محققان اسپانیایی مادرانی را که برای اولین بار باردار شده بودند قبل از بارداری و دوباره دو ماه پس از زایمان اسکن کردند. در مقایسه با زنان بدون فرزند، حجم مغز مادران جدید کوچکتر بود، که نشان می‌دهد ساختارهای کلیدی مغز در طول بارداری و اوایل دوره پس از زایمان در واقع از نظر اندازه کوچک می شوند. تغییرات مغزی به قدری واضح بود که یک الگوریتم به راحتی می تواند مغز زنی را که باردار شده بود از زنی بدون فرزند متمایز کند
در سراسر مغز، این تغییرات در ماده خاکستری، لایه‌ای از بافت در مغز که سرشار از نورون است، قابل مشاهده است. به نظر می‌رسد بارداری بر ساختارهای قشر مغز تأثیر می‌گذارد که اخیراً تکامل یافته است، سطح بیرونی مغز از جمله مناطق مرتبط با تفکر در مورد ذهن دیگران، فرآیندی که محققان آن را "نظریه ذهن" می‌نامند.

مادران همچنین تغییرات مغزی را در قشر فرعی نشان می دهند ساختارهای قدیمی‌تری که در عمق بیشتری در مغز قرار دارند و با عملکردهای ابتدایی‌تری از جمله احساسات و انگیزه مرتبط هستند.

چرا این تغییرات ساختاری مغز بعد از بارداری اتفاق می افتد؟

محققان بر این باورند که این تغییرات مغزی ممکن است مراقبت حساس مادران از نوزادان را که نیاز به توجه مداوم دارند و نمی‌توانند نیازهای خود را به صورت شفاهی بیان کنند، تسهیل کند. در واقع، هنگامی که مادران عکس‌ها یا فیلم‌هایی از نوزادان خود می‌بینند، بسیاری از مناطق مغزی مشابهی را فعال می‌کنند که بیشترین تغییر را در دوران بارداری داشته‌اند. به نظر می رسد قابل قبول است که مغز مادران جدید به گونه ای تغییر کند که به آنها کمک کند تا به نوزادان خود پاسخ دهند و از آنها مراقبت کنند.

اما پدرها چطور؟

آنها به طور مستقیم بارداری را تجربه نمی کنند، اما ممکن است از نوزاد جدید نیز مراقبت کنند. مغز باباها هم عوض میشه مانند تمرین هر مهارت جدید، تجربه مراقبت از نوزاد ممکن است اثری بر مغز والدین جدید بگذارد. این همان چیزی است که دانشمندان علوم اعصاب آن را انعطاف پذیری مغز ناشی از تجربه می نامند مانند تغییرات مغزی که هنگام یادگیری زبان جدید یا تسلط بر یک آلت موسیقی جدید رخ می‌دهد.
یک مجموعه تحقیقاتی پراکنده اما رو به رشد در حال مشاهده این نوع انعطاف پذیری در پدرانی است که نیازهای شناختی، فیزیکی و عاطفی مراقبت از نوزاد را بدون گذراندن دوران بارداری تجربه می‌کنند.

به عنوان مثال، از نظر عملکرد مغز، پدران مرد همجنس‌گرا که مراقبان اصلی هستند، در مقایسه با مراقبان مرد ثانویه، ارتباط قوی‌تری بین نواحی مغز والدین هنگام مشاهده نوزادان خود نشان می‌دهند.

ما ۴۰ مرد ۲۰ نفر در اسپانیا و ۲۰ نفر در کالیفرنیا را به خدمت گرفتیم و هر کدام را دو بار در یک اسکنر MRI قرار دادیم: اول در دوران بارداری شریک زندگی آنها و دوباره بعد از ۶ ماهگی نوزادشان. ما همچنین یک گروه کنترل شامل ۱۷ مرد بدون فرزند را وارد کردیم. ما چندین تغییر قابل توجه را در مغز پدران از دوران قبل از تولد تا پس از زایمان پیدا کردیم که در مردان بدون فرزندی که در همان دوره زمانی دنبال کردیم، ظاهر نشد.

در هر دو نمونه اسپانیایی و کالیفرنیایی، تغییرات مغزی پدران در مناطقی از قشر مغز ظاهر شد که به پردازش بصری، توجه و همدلی نسبت به نوزاد کمک می‌کند.

چه چیزی مغز یک پدر جدید را تغییر می دهد؟

میزان انعطاف پذیری مغز در پدران ممکن است با میزان تعامل آنها با نوزادشان مرتبط باشد. اگرچه پدران در بسیاری از نقاط جهان به طور فزاینده ای در مراقبت از کودکان شرکت می‌کنند، دخالت پدر در مردان مختلف بسیار متفاوت است.

این دامنه درگیری ممکن است توضیح دهد که چرا ما تغییرات مغزی ظریف‌تری را در این پدرها در مقایسه با تغییرات مشاهده شده در مادران بار اول پیدا کردیم. در واقع، تغییرات مغزی در پدران تقریباً نصف تغییرات مشاهده شده در مادران بود.

عوامل اجتماعی، فرهنگی و روان‌شناختی که تعیین می‌کنند چقدر پدرها با فرزندانشان درگیر می‌شوند، ممکن است به نوبه خود بر تغییرات مغز پدر تأثیر بگذارند. در واقع، پدران اسپانیایی که به طور متوسط نسبت به پدران در ایالات متحده مرخصی پدری سخاوتمندانه‌تری دارند، تغییرات واضح‌تری را در نواحی مغزی که از توجه هدفمند حمایت می‌کنند، نشان می‌دهند، که ممکن است به پدران کمک کند تا در مقایسه با پدران کالیفرنیایی، با نشانه‌های نوزاد خود هماهنگ شوند. پدران این یافته این سوال را مطرح می‌کند که آیا سیاست‌های خانواده که میزان زمانی را که پدران برای مراقبت از نوزاد در اوایل دوره پس از زایمان صرف می‌کنند، افزایش می‌دهد، ممکن است به رشد مغز پدر کمک کند؟

از طرف دیگر، شاید مردانی که بازسازی مغز و هورمون‌های بیشتری را نشان می‌دهند، انگیزه بیشتری برای شرکت در مراقبت‌های عملی دارند. تحقیقات بسیار بیشتری برای حل این سؤالات و کشف بهترین روش برای مداخله با پدرانی که ممکن است در خطر ایجاد مشکل در سازگاری با نقش والدین باشند، مورد نیاز است.

مطالعات آینده با معیارهای دقیق‌تر مراقبت های پس از زایمان می‌تواند بیشتر در مورد انعطاف پذیری مغز والدین در مردان و زنان نشان دهد.

منبع مقاله