دادخدا صادقی معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جیرفت در گفت و گو با مفدا جیرفت با اشاره به وضعیت جمعیتی هفت شهرستان جنوبی تحت پوشش دانشگاه اظهار داشت : جمعیت ثابت هفت شهرستان جنوبی ۷۵۰ هزار نفر است که جمعیت غیر ساکن ایرانی و اتباع خارجی ۲۰۰ هزار نفر برآورد می شود که سابقه رشد جمعیت در جنوب استان کرمان در ۴۰ سال گذشته بعد از انقلاب بنا به دلایلی به خصوص دو دهه بعد از پیروزی انقلاب رشد چشمگیری داشتیم به این دلایل که « بعد از پیروزی انقلاب واحدهای بهداشتی و درمانی به سرعت رشدکردند و به همان اندازه مرگ و میر کاهش پیدا کرد با واکسیناسیون و مرگ میر کودکان زیر ۵ سال و ۱۵ سال به شدت کاهش پیدا کرد و از طرفی یکی از مشکلاتی که قبل از انقلاب داشتیم بحث مرگ مادران حین زایمان یا در طول ۹ ماه بارداری بود که بعد از انقلاب تسهیلات زایمانی و زایشگاه ها در مناطق محروم در حوزه بهداشت راه اندازی شد و به سرعت  زایمان های ایمن توسط ماماهای تحصیل کرده افزایش پیدا کرد » و این عواملی بود که باعث شد مرگ کودکان ، نوزدان و مادران باردار به شدت کاهش پیدا کند و رشد جمعیت خودش را به خوبی نشان دهد؛در دهه هفتاد و هشاد ، کم کم این رشد جمعیت کاهشی شد و در حال حاضر رشد جمعیت داریم ولی رشد کاهش است و رشد مطلوبی نیست.

جمعیت ما نسبتا جمعیت جوانی است ولی در سال ها و افق های که مد نظر است باید برنامه ریزی کنیم که نرخ رشد جمعیت جوان افزایش پیدا کند که در حال حاضر نرخ رشد جمعیت جنوب استان کرمان تقریبا ۴/۱ و نرخ باروری هم ۰۹/۲صدم درصد است که اگر بخواهیم نسبت به پنج سال گذشته مقایسه کنیم ، در صورتی که رشدجمعیت ۳/۲ باقی مانده بود می‌توانست رشد مناسبی باشد.

وی در خصوص اقدامات صورت گرفته در جهت کاهش هزینه های زایمان در جنوب استان کرمان گفت: در طول ۴۰ سال گذشته وقتی بخواهیم مقایسه کنیم ۱۰۰ درصد زایمان ها در دهه ۵۰ در منزل اتفاق می افتاد و به وسیله ماماهای آموزش ندیده و در شرایط بسیار بد بهداشتی ولی در سال های ابتدای دهه ۶۰ به بعد مراکز بهداشتی و درمانی ، تسهیلات زایمانی در شهرها و روستاها راه اندازی شد که در نتیجه آن ماما محلی و مکان زایمان غیر بهداشتی جای خودش را به ماما های تحصیل کرده  و زایشگاه های بهداشتی و مراکز درمانی داد و این دو اتفاق  بزرگترین امکاناتی بود که برای داشتن زایمان ایمن و برای کمک به رشد جمعیت اتفاق افتاد .

در سالهای اخیر که طرح تحول نظام سلامت شروع شد یکی از گزینه های این طرح کاهش هزینه های زایمان طبیعی بود که هر مادری در زایشگاه زایمان انجام میداد هزینه زایمان برای خانواده صفر بود که در حال حاضر نیز همین شرایط تداوم دارد و هیچ هزینه ای برای خانواده ها ندارد و این بسیارکمک کننده است ودغدغه ای برای خانواده های از این نظر وجود ندارد.

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی جیرفت به عواملی که میتواند به رشد جمعیت کمک کند ، اشاره کرد و افزود: رفع موانع  اقتصادی، ایجاد اشتغال جوانان ، مسائل فرهنگی از جمله « کاهش هزینه های ازدواج و مهریه» آموزش و اطلاع رسانی و توجیه مردم به ویژه جوانان در سن ازدواج  حانز اهمین فراوانی در افزایش ازدواج جوانان و فرزند آوری دارد ، چرا که اقتصاد خانواده یکی از مولفه های تأثیر گزار در افزایش و یا کاهش  ازدواج جوانان است.

در بهداشت و درمان کارهایی که در این زمینه از سالهای گذشته در حال انجام است مشاوره های قبل از ازدواج است که دو هدف عمده را دنبال می کند«اول اینکه زوجین از نظر سلامتی غربالگری می شوند تا به خوبی با وضعیت خود آشنا شوند و دوم اینکه در این آموزش ها مهارت فرزندپروری آموزش داده می شود و از نظر ژنتیکی زوجین بررسی می شود و در گام بعدی با قوانین و مقررات خانواده و جامعه و سایر اموراتی که مربوط به یک خانواده موفق است آشنا می شوند و با آگاهی بیشتر حرکت می کنند».

وی افزود: برنامه بعدی که برای افزایش رشد جمعیت داریم، در واحد های بهداشتی و درمانی ، محیطی، بهورزها ، ماماها ، پزشکان برای تشویق جوانان به ازدواج و فرزندآوری در حال اجرا است و همکاران بهداشت روان نیز در این موضوع مداخله جدی دارند و معتقد هستم برنامه ای که همه سیاست گذاران باید به آن توجه جدی کنند ؛ برای اقتصاد ، اشتغال و پیشگیری از طلاق خانواده ها و جوانان فکر کنیم یک سری کارها هستند که خارج از حوزه بهداشت و درمان باید تحقق پیدا کنند و همه نهادها باید پای کار بیایند و شغل های پایدار ایجاد شود و در کنار اقدامات مداخله ای بهداشت و درمان در برنامه پنج ساله پیش رو مشخص کنیم که نرخ طلاق تا کجا کاهش پیدا کند و عواملی که باعث زمینه سازی طلاق می شود را حذف کنیم ، عواملی که باعث بیکاری و افزایش گرانی است را برطرف کنیم تا با رفع این موانع و مشکلات سن ازدواج و فرزندآوری پایین بیاید و شاهد این خواهیم بود که در سال های آینده رشد جمعیت صعودی خواهد شد.   

خبرنگار : سید ابوالفضل موسوی