انسان ها حتی با نگاه، اشاره، لبخند یا اخم خود در واقع به تبادل پیام‌هایی در فرایند ارتباط با یکدیگر مبادرت می نمایند. هیچ حرکت ارتباطی نیست که به سرانجام و برخوردی منجر نشود. زیرا حرکت های ارتباطی وقفه ناپذیر بوده و برقراری و رسیدن به مقصود جزء لاینفک آنهاست و فارغ از کیفیت نتایج حاصله به هر حال به خانه مخاطبان مربوطه وارد می شود و البته انسان ها در توضیح چگونگی برخورد با تحرکات ارتباطی و دیده ها و شنیده های خود به ارزیابی آنها قادر خواهند بود و چنین نیست که تنها مسائل و مباحث مثبت بتوانند بر قطارهای ارتباط سوار شوند، موارد منفی و ناپسند نیز دریافت شده و پس از تأثیرگذاری‌های خاص در یکی از قفسه های ذهن بایگانی می شود و چنین است که حضور همه جانبه ارتباط در همه صحنه های جهان هستی متبلور می باشد.

بدون تردید روابط عمومی به عنوان رکن اساسی نظام ارتباطی و اطلاع رسانی نقش تعیین کننده ای در افزایش آگاهی‌های آحاد جامعه و فرهنگ‌سازی عمومی، برعهده دارد. جایگاه روابط عمومی و نقش آن در پیشبرد اهداف یک سازمان، بهبود کیفی و کمی فعالیت‌ها و افزایش بهره وری از امکانات و نیروی انسانی حائز اهمیت است.

تاریخچه روز ارتباطات و روابط عمومی

اصطلاح روابط عمومی (public Relations) برای نخستین بار در آمریکا به کار برده شد. رکس هارلو می‌گوید: روابط عمومی دانشی است که به وسیله آن سازمان‌ها آگاهانه می‌کوشند، بر مسئولیت اجتماعی خویش عمل کنند تا بتوانند، تفاهم و پشتیبانی کسانی را که برای توسعه اهمیت دارد، به دست آورند.

ارتباط، فن انتقال اطلاعات، افکار و رفتارهای انسانی از یک شخص به شخص دیگر است و جریان پویایی است که در آن تبادل اطلاعات صورت می گیرد. روابط عمومی از زیر شاخه های ارتباطات اجتماعی به شمار می رود.

از سال ۱۹۶۹، هفده ماه می روز جهانی ارتباطات نام گرفت. هدف اصلی این روز، تاکید روی اهمیت ارتباط و چگونگی انتقال اطلاعات در سراسر جهان، افزایش آگاهی و چگونگی انتقال اطلاعات مهم در زندگی افراد است که منجر به ارتقا تکنولوژی‌ها در هر زمینه‌ای می شود و ایجاد پل‌های ارتباطی قوی و مستحکم‌تر میان کشورهای مختلف و مردم جهان و همچنین توسعه فناوری‌هایی که برای گسترش ارتباطات ساخته شده، می باشد.

حرفه و فن روابط عمومی برای حفظ و ادامه ی حیات مدیریت ها به اندازه ای اهمیت دارد که به پیشنهاد شورای اطلاع رسانی دولت و تصویب شورای فرهنگ عمومی کشور، بیست و هفتم اردیبهشت به نام «روز ارتباطات و روابط عمومی» در تقویم رسمی کشور جای گرفت تا فرصتی برای تعالی و تکامل روابط عمومی در کشور فراهم و بیش از گذشته بر اهمیت فعالیت روابط عمومی ها تاکید شود.

روابط عمومی مدون و برنامه ریزی شده یکی از ابزارهای قوی مدیریت افکار است. در واقع می‌توان گفت روز ارتباطات و روابط عمومی می‌تواند نقطه عطفی را در توسعه و تحول واحدهای روابط عمومی  ایجاد نماید.

روابط عمومی چیست؟

فعالیت روابط عمومی چندان مستقیم و ملموس نیست. می‌توان گفت روابط عمومی  به علم مدیریت چرخه اطلاعات، مابین یک فرد یا سازمان با عموم اطلاق می‌شود. روابط عمومی، روبه‌رو شدن یک سازمان یا مؤسسه با مخاطبانش را از طریق پرداختن به موضوعات و مطالب و اخباری انجام می‌دهد که به منافع مشترک آن‌ها مربوط است. سخنرانی در کنفرانس‌ها، همکاری با رسانه‌ها و بهره‌وری از آنها، اشتغال به امورِ اجتماعی از طریق رسانه‌ها و برقراری روابط تفاهم‌آمیز با کارکنان، مشتریان، سرمایه‌گذاران، رأی‌دهندگان و عموم مردم، در زُمره وظایف این حرفه است.

روابط عمومی به مثابه پلی است میان یک سازمان و مخاطبان آن , مجموعه‌ای از اقدامات و کوشش‌های حساب‌شده‌ای است که هر سازمان برای برقراری ارتباطات مؤثر و هدفمند با گروه‌هایی که با آن در ارتباطند انجام می‌دهد..

امروزه در عصر دانایی با وجود فنآوری و ابزارهای پیشرفته و به روز دنیا با قابلیت ها و سرعت متفاوت از گذشته ، اهمیت کار و نیاز روابط عمومیِ را بیش از پیش نمایان کرده است. تغییر ماهیت کار و همچنین روش ها و ابزارهای نوین، وجود یک روابط عمومی حرفه ای، پویا و متفکر را اجتناب ناپذیر نموده است. روابط عمومی بروز و هوشمند  لازمه موفقیت افراد، سازمان ها، شرکتها و ... در جهان است.

همکاری و تعامل روابط عمومی‌ها با رسانه‌ها بر اساس اعتماد متقابل از نکات مهم دیگر در عملکرد مثبت و موفقیت های یک سازمان است. بهره گیری از شیوه‌های نوین اطلاع رسانی با استفاده از همه ظرفیت‌ها لازمه کار روابط عمومی‌ها است.

توسعه هر کشوری به عملکرد توسعه ای ارکان آن کشور بستگی دارد در این زنجیره، رشد کیفی عملکرد نهاد های فعال در کشور نیز وابسته به ارتقاء سطح فعالیت روابط عمومی ها است برای همین یکی از مبانی توسعه سازمانی، دارا بودن روابط عمومی پویا وخلاق است.

توسعه یک جامعه در گرو توزیع عادلانه اطلاعات، روشن‌گری افکار عمومی، شفافیت، مردم‌داری و احترام به حقوق انسان‌هاست. اطلاع رسانی، ضرورت انکار ناپذیر روابط‌عمومی‌ است اما صداقت و امانت داری در انتقال و انعکاس اخبار یکی از مهمترین شاخص ها و ویژگیهای روابط‌عمومی‌ های کارآمد و موفق محسوب می شود  لذا در عصر ارتباطات روابط عمومی اهمیت بیشتری می یابد چراکه تغییر ماهیت ارتباطات و سرعت انتشار اطلاعات در عصر حاضر به گونه ای است که فقط یک روابط عمومی حرفه ای، پویا، با برنامه، هدفمند و متخصص می تواند در مواجهه با رویدادهای مختلف کارا  وموفق عمل کند.

اهمیت جایگاه روابط عمومی در عصر ارتباطات به گونه‌ای که موفقیت سازمان‌ها، ادارات و شرکت‌ها و دوامشان در عرصه‌ها و فعالیت‌های تخصصی به عملکرد روابط عمومی‌های آن‌ها وابسته است. امروزه در تمام دنیا سازمان‌های موفق سازمان‌هایی هستند که مدیران و کارکنان روابط عمومی آنها بدانند که چگونه باید به شکلی شفاف و آگاهانه به تجزیه و تحلیل امور مرتبط به سازمان خود و رفع و رجوع مسائل بپردازند و نقش مهم خود را در تعیین سمت و سوی سیاست‌های همگانی ایفا کنند.

ازآنجا آن که روابط عمومی، پایگاه اطلاعاتی و ارتباطی سازمان است پس نادیده گرفتن روابط عمومی، یعنی نادیده گرفتن حجم وسیعی از مخاطبان و اهمیت ندادن به آنان. سازمان ها به عنوان یک سیستم اجتماعی، با هدف و وظایف مختلف نیازمند آن است که توسط روابط عمومی خود به جامعه، مطبوعات، مدیران و... معرفی شود تا در این راه به رشد و توسعه دست یابد و در عالم تجربه، رقابت و صحنه های بین المللی به موفقیت دست پیدا کند. توسعه سازمان ها و شرکت ها نیز در یک فرایند جامع تر و کلی تر موجب توسعه کشور و قدرتمند شدن آن می شود.

پیام مقام معظم رهبری برای روز روابط عمومی

مقام معظم رهبری : روابط عمومی‌ها می‌توانند فعالیت نهادها را ارزیابی و منعکس کنند و مشخص‌کننده روش‌ها و نقص‌های دستگاه مربوط خود باشند.

دیدگاه مقام معظم رهبری در مورد روابط عمومی

بعضی معتقدند که روابط عمومی‌ها بایستی حقیقت مطلب در مورد دستگاه‌ها را بیان کنند زیرا مردم انتظار و توقع دارند که همه واقعیت‌ها را بشنوند. بعضی هم عقیده دارند علاوه بر گفتن این حقیقت باید نظر مردم نسبت به آن وزارتخانه نیز مشخص و منعکس شود. عده‌ای می‌گویند تنها چیزهای امیدبخش را باید به مردم گفت و مطالب یأس‌آفرین را نباید ارایه داد.

روابط عمومی‌ها باید روش خود را از بین این سلیقه‌ها انتخاب کنند. به نظر من شما باید مشخص کنید انتظار مردم و دستگاه‌ها از شما چیست. باید با مردم صادقانه رفتار شود و با زبان فریب با آنها رفتار نشود. از سوی دیگر لزومی ندارد همه حقایق را به مردم بگویید و این منافاتی با صادقانه بودن با مردم ندارد. باید ترکیبی از این دو شیوه را اتخاذ کرد. یعنی صادقانه،‌ دور از اغراق و بدون قصد سرگرم کردن مردم با آنها ارتباط برقرار کرد.

روابط عمومی بهترین نمایانگر اوضاع داخلی وزارتخانه از یک سو و از سوی دیگر منعکس‌کننده چگونگی مسایلی است که در آن نهاد می‌گذرد. روابط عمومی‌ها می‌توانند فعالیت نهادها را ارزیابی و منعکس کنند و مشخص‌کننده روش‌ها و نقص‌های دستگاه مربوط خود باشند.

نامگذاری روزی به نام روز ارتباطات و روابط عمومی بیانگر اهمیت روز افزون شبکه‌های ارتباطی در دنیای پیچیده امروز است.

بروز تغییر واقعیتی است که روابط عمومی‌ها با آن روبرو هستند.

در مدیریت تغییر هدف، تغییر نگرش در نحوه انجام کارهاست. وقتی تفکر تغییر برای روابط‌ عمومی یک سازمان پدید آمد شاهد افزایش کارآیی و اثربخشی پیامها خواهیم بود. مدیریت تغییر، تغییر در تفکر و دیدگاه‌هاست. هر تغییر را می‌توان  فرصتی برای رشد و پیشرفت دانست، لازمه مدیریت مناسب این تغییرات، هماهنگ کردن نیروی انسانی دریک جهت و رمز دستیابی به این هماهنگی شفافیت در ارتباطات است.

 نتیجه اینکه هیچوقت نباید متوقف شد، مرتب باید به جلو رفت و هیچ‌گاه نباید از شرایط خود راضی باشیم، پس همواره باید در حرکت بودو بطور مستمر در اندیشه  نوآوری باشیم.

گردآورنده: سیده مریم خادمی

گرافیست: مریم خالقی نیا