به گزارش مفدا شاهرود، بعد از همه گیری ویروس کرونا و شروع خانه نشینی ها، به تدریج افراد با چالش های مختلفی نیز رو به رو شدند. قرنطینه خانگی این روزها برای بعضی ها یک ماه و نیم و برای بعضی دیگر بیشتر طول کشیده و این شرایط ممکن است در صورت رعایت نکردن بعضی اصول بهداشتی، سلامتی آنان را در معرض خطر قرار دهد. یکی از این اصول، بهداشت خواب است. گرچه با از سر گیری برخی فعالیت ها تعدادی از شاغلان به سر کار بازگشتند اما هنوز بخش قابل توجهی از جمعیت کشور شب و روز خود را در خانه سپری می کنند و این موضوع سبب ایجاد اختلال در تنظیم خواب آنان شده است. موضوعی که اگر به آن توجه نشود می تواند تأثیرات منفی بر جسم و روحشان داشته باشد.
دانشجوی یکی از دانشگاه های شاهرود در گفت و گو با مفدا، با بیان اینکه فقط برخی از کلاس های درسش به صورت برخط برگزار می شود و در بیشتر ساعت های روز وقت آزاد دارد، افزود: به طور معمول شب ها تا دیروقت بیدارم و فیلم تماشا می کنم یا در فضای مجازی با دوستانم صحبت می کنم و به همین خاطر زودتر از ساعت ۲ یا سه نیمه شب خوابم نمی برد.
وی اضافه کرد: طبیعی است که وقتی می بینم صبح کاری ندارم تا نزدیک ظهر می خوابم. علاوه بر این، روزهایی که دیر از خواب بیدار می شوم تا عصر سرحال نیستم، حتی برای انجام کارهای عقب افتاده برنامه ریزی کرده بودم اما هیچ حوصله ای برای انجامشان ندارم.
حمیده جلالی نیز یکی از بانوانی است که این روزها به دلیل پرخطر بودن شغلش ساعت های بسیاری را در خانه می گذارند. وی در این باره به خبرنگار مفدا گفت: از آن جایی که کار خاصی برای انجام دادن ندارم صبح ها تا هر زمان که بتوانم می خوابم و بعد از بیدار شدن هم تلویزیون تماشا می کنم یا چیزی برای خوردن آماده می کنم.
وی افزود: در طول روز مدام احساس خستگی و بی حوصلگی دارم اما چون تحرک زیادی هم ندارم انرژی صرف نمی کنم و خسته نمی شوم تا بتوانم شب زودتر بخوابم و به همین دلیل تا دیروقت بیدار هستم.
وی ادامه داد: بعضی وقت ها هم که از روز قبل برای انجام کاری برنامه ریزی می کنم، چون دیر از خواب بیدار شدم دیگر زمانم را از دست داده ام و به روز دیگری موکول می کنم و همین طور انجام کارهای روزمره ام عقب می افتد.
به هم خوردن تنظیم خواب سبب ایجاد اضطراب می شود
رئیس اداره مشاوره و سلامت روان دانشگاه علوم پزشکی شاهرود در گفت و گو با مفدا، با بیان اینکه در خانه ماندن سبب شد بسیاری از افراد شب ها تا ساعت سه و یا چهار صبح بیدار باشند و به جای آن تا بعد از ظهر بخوابند، افزود: به این ترتیب وقتی بیدار می شوند احساس می کنند مدت زمان مفید را از دست داده اند و احساس پوچی می کنند و به دنبال آن اضطراب به سراغشان می آید.
الهه گرزین ادامه داد: وقتی این احساس ایجاد شود چون سطح اضطراب افزایش می یابد، فرد به یک سری از رفتارهای جبرانی روی می آورد. برای نمونه کارهای بیهوده ای مانند باز کردن مداوم در یخچال و مصرف خوراکی یا تماشای تلویزیون انجام می دهد.
وی با بیان اینکه به این ترتیب فرد زمان خود را بیشتر هدر می دهد، اظهار داشت: بعضی ها هم فکر می کنند حال که زمان خود را از دست دادند بهتر است به خوابیدن ادامه دهند و در نتیجه در یک چرخه معیوب گرفتار می شوند.
این روانشناس یادآور شد: علاوه بر این، چون در شرایط کنونی بخش زیادی از فعالیت های لذت بخش زندگی که سبب آزاد شدن هورمون های شادی می شود تعطیل شده، همین روند نیز افراد را در معرض افسردگی قرار می دهد.
اصول بهداشت خواب رعایت شود
گرزین اضافه کرد: برای حفظ بهداشت خواب باید اصولی را رعایت کرد از جمله اینکه از یک ساعت پیش از خوابیدن نور خانه را کاهش دهیم و حتی در معرض نور گوشی تلفن همراه نیز قرار نگیریم.
وی با تأکید بر اینکه نباید از هشت شب به بعد نوشیدنی های کافئین دار مصرف کرد، افزود: در صورتی که خوابمان نگرفت می توانیم یک استکان شیر گرم بنوشیم. همچنین دوش آب گرم برای آن دسته از افرادی که پس از دوش گرفتن احساس خواب آلودگی می کنند بسیار مفید است.
گرزین با بیان اینکه فعالیت های ورزشی نباید شب ها انجام شود، یادآور شد: مطالعه در آرامش و یک ساعت پیش از خواب نیز برای داشتن خوابی بهتر توصیه می شود.
معاون فرهنگی و دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی شاهرود نیز با بیان اینکه اگر فردی به مدت طولانی از خواب محروم شود با مشکلات شدید جسمی و شناختی رو به رو می شود، تصریح کرد: ظاهر ضعیف و نحیف، ضایعات پوستی، کاهش وزن، افزایش مصرف انرژی، افزایش مصرف غذا، کاهش درجه حرارت بدن و تغییرات عصبی- غددی از عوارض بی خوابی است.
داروی خواب آور باید با احتیاط مصرف شود
دکتر سید شاهرخ آقایان اضافه کرد: بداخلاقی، ناتوانی در یادگیری، چاقی، بیماری های قلبی، مشکلات بینایی، کند شدن سرعت عمل، ضعف دستگاه ایمنی، نداشتن تمرکز و حواس پرتی، مشکلات گوارشی، افزایش احتمال تصادف در رانندگی و دیابت و افسردگی از جمله خطرات احتمالی بدخوابی است.
این روانپزشک نکته اصلی درمورد اختلالات مرتبط با خواب را رعایت بهداشت خواب عنوان کرد و گفت: درمان های دارویی بدون رفع عامل اصلی بی خوابی مانند افسردگی و اضطراب توصیه نمی شوند.
وی تأکید کرد: داروهای خواب آور باید با احتیاط، با دوزهای کم و به مدت کوتاهی مصرف شوند و در مصرف طولانی مدت آن ها احتمال ایجاد تحمل نسبت به دارو و یا علائم محرومیت وجود دارد.
به نظر می رسد فرارسیدن ماه مبارک رمضان و ماندن بیش از پیش مردم در خانه، باز هم دلیلی برای برهم خوردن تنظیم خواب آنان باشد. از این رو با توجه به تأثیر این موضوع بر عملکرد دستگاه ایمنی بدن و افزایش احتمال ابتلا به ویروس کرونا بهتر است بیش از گذشته به رعایت بهداشت خواب توجه جدی شود.
ارسال نظر